ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Πέμπτη 20 Γενάρη 2005
Σελ. /40
ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
Ηρωας - μάρτυρας της Ικαρίας

Η «Νέα Ικαρία» - δηλαδή η «δίμηνη δημοκρατική - πολιτιστική εφημερίδα της Ικαρίας», αξίζει έπαινο για την πρωτοβουλία της να εκδώσει ένα βιβλίο, που αφορά σε ένα μεγάλο τέκνο - κορυφαίο ήρωα των αγώνων του ικαριώτικου λαού για λευτεριά, ανεξαρτησία και σοσιαλιστική προκοπή του τόπου μας. Αναφερόμαστε στο ιστορικο-βιογραφικό βιβλίο του - πρόσφατα χαμένου - αγωνιστή του ΕΑΜογενούς κινήματος στη Μέση Ανατολή και στο ΔΣΕ Σάμου - Ικαρίας, Νίκου Κ. Χριστάκου «ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΑΛΛΑΣ (Ο ηγέτης της ελληνικής Μέσης Ανατολής και του Δημοκρατικού Στρατού Σάμου - Ικαρίας», το οποίο προλογίζει η συντακτική επιτροπή της εφημερίδας, την οποία διευθύνει ο αγωνιστής της Εθνικής Αντίστασης και λογοτέχνης Φίλιππος Μαυρογιώργης.

«Η ιστορία του πολιτικού καθοδηγητή του Δημοκρατικού Στρατού Σάμου - Ικαρίας, Γιάννη Σάλλα, είναι η ιστορία ενός συναρπαστικού λαϊκού ηγέτη - κομμουνιστή. Παιδί της εργατο-αγροτικής τάξης, γεννήθηκε το 1908 στο Φραντάτο Ικαρίας και εκτελέστηκε τον Οκτώβρη του 1949 στη Σάμο. Στέλεχος του ΚΚΕ, Ακροναυπλιώτης, το 1941 φεύγει για τη Μέση Ανατολή, όπου στάθηκε οργανωτής και καθοδηγητής της Αντιφασιστικής Στρατιωτικής Οργάνωσης (ΑΣΟ), που σε μαζικότητα και στόχους ήταν ένα άλλο ΕΑΜ, στον πολυεθνικό χώρο της Μέσης Ανατολής», επισημαίνεται στον πρόλογο του βιβλίου, όπου μνημονεύονται και δύο άλλοι Ικαριώτες αγωνιστές, οι Πέτρος Ανδριώτης και Χαράλαμπος Πλακίδας, συνεργάτες - συναγωνιστές του Γ. Σάλλα στην ΑΣΟ, η οποία «έγινε ένας φάρος αντιφασιστικός για τους λαούς και τα κινήματα της Μέσης Ανατολής, αλλά και μεγάλος πονοκέφαλος για τον Τσόρτσιλ και την αποικιοκρατία».

Ο Ν. Χριστάκης, συναγωνιστής του Γ. Σάλλα στη Μέση Ανατολή, ο οποίος διέσωσε το Αρχείο της ΑΣΟ, στο βιβλίο του πρόταξε το σύντομο βιογραφικό που έγραψαν για τον Γ. Σάλλα, το 1981, οι Φ. Μαυρογιώργης και Χ. Πλακίδας, αντλώντας στοιχεία από το βιβλίο του Ν. Χριστάκου «Αντίσταση στα χαρακώματα». Στη συνέχεια, με μικρά κεφάλαια, αναφέρεται στα κοινωνικά χαρακτηριστικά, στο πώς γεννήθηκε, αναπτύχθηκε, αγωνίστηκε το ελληνικό αριστερό αντιφασιστικό κίνημα στη Μέση Ανατολή. Στην επίδραση της ΑΣΟ σε άλλα μεσανατολικά εθνικά προοδευτικά λαϊκά κινήματα, στο γιατί και πώς διώχτηκε η ΑΣΟ από το δόλιο ιμπεριαλισμό των τάχα «συμμάχων» στον αντιφασιστικό αγώνα Αγγλων. Μέσα από τον αγώνα της ΑΣΟ, τη συνεργασία της με το ΕΑΜ και την κυβέρνηση του Βουνού, ο συγγραφέας «αναβιώνει» την ηγετική μορφή του Γ. Σάλλα σαν ΓΓ του Κεντρικού Γραφείου της ΑΣΟ, παραθέτοντας και απόψεις ιστορικών προσώπων, ακόμα και ποιήματα που γράφτηκαν για τη δράση του ήρωα στη Μέση Ανατολή και στο ΔΣ Σάμου - Ικαρίας.


Α.Ε

«Εφυγε» ο Γ. Παππάς

Πέθανε την περασμένη Δευτέρα, σε ηλικία 92 χρόνων, ο γλύπτης και ακαδημαϊκός Γιάννης Παππάς. Ενας από τους ξεχωριστούς τεχνίτες της πλαστικής ύλης, που με τη σμίλη του ύμνησε την ανθρώπινη μορφή.

Γεννήθηκε το 1913 στην Κωνσταντινούπολη. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, έζησε με την οικογένειά του στην Κέρκυρα και αργότερα εγκαταστάθηκε στην Αθήνα. Το 1930 βρέθηκε στο Παρίσι, όπου συνέχισε τις σπουδές του στη Σχολή Καλών Τεχνών. Το 1935 φιλοτέχνησε προτομή του ζωγράφου Ανδρέα Βουρλούμη, ενώ την επόμενη χρονιά, σε φυσικό μέγεθος, άγαλμα του γλύπτη Χρήστου Καπράλου. Το 1937 βραβεύτηκε με το Χρυσό Μετάλλιο στη διεθνή έκθεση του Παρισιού. Στη συνέχεια, φιλοτέχνησε άγαλμα του ζωγράφου Γιάννη Μόραλη και ολοκλήρωσε το πρόπλασμα του ανδριάντα του Αδαμάντιου Κοραή.

Το 1940, του απονεμήθηκε το Βραβείο Γλυπτικής στην τελευταία πριν από τον πόλεμο Πανελλήνια έκθεση. Ακολούθησε (1944 - 1951) παραμονή του στην Αλεξάνδρεια, όπου φιλοτέχνησε έργα εμπνευσμένα από την τέχνη της Αιγύπτου. Ακόμη, φιλοτέχνησε το άγαλμα του Ευάγγελου Παπανούτσου, αλλά και ανδριάντες (Γ. Καραϊσκάκη, Π. Πρεβελάκη, στρατηγού Μακρυγιάννη, Ιωνα Δραγούμη, κ.ά.) Τη δεκαετία του '70, ο Γιάννης Παππάς εκπροσώπησε την Ελλάδα στην Μπιενάλε της Βενετίας και το 1980 εκλέχτηκε τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, ενώ το 1992 η Εθνική Πινακοθήκη οργάνωσε αναδρομική του έκθεση. Η κηδεία του γίνεται σήμερα (2.30 μ.μ.) από το Α` Νεκροταφείο Αθηνών.

Πολύ κοντά μας όλα τα δεινά

Από το «Πολύ μακριά»
Από το «Πολύ μακριά»
Πρεμιέρα, σήμερα, στην Κεντρική Σκηνή του Θεάτρου «Αμόρε», όπου μέχρι τις 20 Φεβρουαρίου θα παίζεται το έργο «Πολύ μακριά» της Κάριλ Τσέρτσιλ, σε μετάφραση Χριστίνας Μπάμπου - Παγκουρέλη, σκηνοθεσία Βίκυς Γεωργιάδου, σκηνικά - κοστούμια Ειρήνης Σαριμούτσου, μουσική Κώστα Ανδρέου, φωτισμούς Μελίνας Μάσχα. Παίζουν: Μαρία Σκουλά, Λένα Κιτσοπούλου, Γιάννος Περλέγκας.

Αρχικά αθώοι οι ήρωες και προσηλωμένοι στα προσωπικά τους προβλήματα, αγνοούν τα τεράστια προβλήματα που αντιμετωπίζει ο κόσμος, τις βαρβαρότητες που συμβαίνουν και την ευθύνη που και οι ίδιοι έχουν, αν δεν αντιδράσουν σε κάθε κακό, στον πόλεμο, στην καταστροφή του περιβάλλοντος, στον παραλογισμό της εξουσίας και στην αδιαφορία της κοινωνίας. Αναπόφευκτα πια, ο κόσμος οδηγείται σε έναν οικουμενικό πόλεμο, χειρότερο από όλους όσους γνώρισε ποτέ η ανθρωπότητα. Γνωστή για την αφαιρετική, συμβολικά υπαινικτική τεχνική της, η Κάριλ Τσέρτσιλ καταδεικνύει και επικρίνει την πάγια τακτική του σύγχρονου ανθρώπου: Την ενασχόλησή του με τα απολύτως ιδιωτικά και την αδιαφορία του για τα κοινά. Γι' αυτό και θεωρεί κάθε άνθρωπο υπεύθυνο για τα δεινά του κόσμου, που κάθε άλλο παρά μακριά μας είναι. Αντίθετα, είναι, πλέον, πολύ κοντά σε όλους τους λαούς...

Μεσοβέζικη... στάση

Με την ευκαιρία της ελληνικής έκδοσης του - εν πολλοίς αυτοβιογραφικού μυθιστορήματός του - «Ιστορίες αγάπης και σκότους» («Καστανιώτης»), ο Ισραηλινός πολυμεταφρασμένος πεζογράφος Αμος Οζ ήρθε στην Ελλάδα, καλεσμένος της ισραηλινής πρεσβείας και του εκδότη. Προχτές συναντήθηκε με δημοσιογράφους και χτες στο Μέγαρο Μουσικής μίλησε για το θέμα του βιβλίου του, το οποίο διηγείται την εγκατάσταση των γονιών του και άλλων Εβραίων στη «γη του Ισραήλ». Οι Ελληνες δημοσιογράφοι υπέβαλαν ερωτήματα στον Αμος Οζ σχετικά με τη γενοκτονία του παλαιστινιακού λαού από την πολιτική Σαρόν και για το αν μπορεί να υπάρξει ειρήνη μετά την εκλογή του Α. Αμπάς.

Ο συγγραφέας, ο οποίος διαφωνεί με τη φανατική πολιτική Σαρόν, είπε ότι «δεν πιστεύει σε μήνα του μέλιτος μεταξύ Αράβων και Ισραηλινών, αλλά σε δίκαιο διαζύγιο», και αποφεύγοντας να ονομάσει τους υπαιτίους της γενοκτονίας των Παλαιστινίων, είπε «δε με ενδιαφέρει να μάθω ποιος φταίει αλλά πώς θα σταματήσει η αδικία». Εξάλλου και στο βιβλίο του δεν τάσσεται ούτε υπέρ ούτε κατά της λύσης του παλαιστινιακού προβλήματος...

Περί διανόησης, σήμερα

«Σύγχρονη επαναστατική διανόηση», τιτλοφορεί το νέο άκρως επίκαιρο βιβλίο του ο καθηγητής του Παντείου Πανεπιστημίου και συγγραφέας Γιώργος Ρούσης. Το βιβλίο θα παρουσιαστεί από τις εκδόσεις Γκοβόστη, σε ειδική εκδήλωση σήμερα (7 μμ), στη Στοά του Βιβλίου. Στην εκδήλωση - παρουσίαση του βιβλίου θα παραστεί και θα κάνει παρέμβαση η Γενική Γραμματέας της ΚΕ του ΚΚΕ, Αλέκα Παπαρήγα. Ομιλητές θα είναι οι: Κώστας Καζάκος, Στάθης Κουβελάκης (καθηγητής του «King's College» του Λονδίνου) και Αλέξανδρος Χρύσης (καθηγητής του Παντείου και συγγραφέας). Την παρουσίαση θα συντονίσει ο δικηγόρος Θεόδωρος Θεοδωρόπουλος.

Στο θέατρο «Ελεύθερη Εκφραση» κάθε Παρασκευή, Σάββατο στις 9 μ.μ. και Κυριακή (7 μ.μ.) παίζεται το έργο του Τάκη Χρυσούλη «Ο Αϊβαλιώτης Φώτης Κόντογλου», σε σκηνοθεσία Χρήστου Τσάγκα. Τις Κυριακές (11 π.μ.) η Παιδική Σκηνή παρουσιάζει το έργο «Ο Γαλετζάς και η Ξυλομαρτία» της Ζωής Θ. Σπυροπούλου, σε συνεργασία με το «Ελληνικό Παιδικό Μουσείο».




Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org