ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σάββατο 17 Οχτώβρη 2020 - Κυριακή 18 Οχτώβρη 2020
Σελ. /40
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ
«Πεδίο ελεύθερο» για την Τουρκία έως το Δεκέμβρη

Ραντεβού το Δεκέμβρη έδωσαν την Παρασκευή οι ηγέτες των κρατών - μελών της ΕΕ, στη Σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου (ΕΣ), προκειμένου να ...επαναξιολογήσουν τη στάση της Τουρκίας, που στο μεταξύ συνεχίζει απτόητη να ξεδιπλώνει την προκλητικότητά της, καταρρίπτοντας ξανά με πάταγο τα ευρωατλαντικά παραμύθια που διακινούσαν και πάλι πριν από τη Σύνοδο η κυβέρνηση και τα υπόλοιπα αστικά κόμματα.

Οπως είπε την Παρασκευή ο Κυρ. Μητσοτάκης, με το πέρας της Συνόδου, μαζί με τον Κύπριο Πρόεδρο, Ν. Αναστασιάδη, έβαλαν το θέμα στη συζήτηση και ζήτησαν μια ρητή αναφορά στα Συμπεράσματα της Συνόδου που «να καταδεικνύει την έντονη αποδοκιμασία» της ΕΕ απέναντι στην τουρκική δραστηριότητα.

Ο πρωθυπουργός εμφανίστηκε πολύ ικανοποιημένος που αυτή η «ρητή αποδοκιμασία» υπήρξε, στην πράξη το γνωστό ευχολόγιο των 8 όλων κι όλων σειρών σε ένα κείμενο 6 σελίδων, όπου σημειώνεται ότι «το ΕΣ επιβεβαιώνει τα συμπεράσματά του της 1 - 2/10/2020 και αποδοκιμάζει τις ανανεωμένες μονομερείς και προκλητικές ενέργειες της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο, συμπεριλαμβανομένων πρόσφατων ερευνητικών δραστηριοτήτων. Το ΕΣ προτρέπει στον σεβασμό των ψηφισμάτων 550 και 789 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, υπογραμμίζει τη σημασία του καθεστώτος των Βαρωσίων και επαναλαμβάνει την πλήρη αλληλεγγύη του προς την Ελλάδα και την Κύπρο». Επίσης, «καλεί την Τουρκία να αντιστρέψει αυτές τις ενέργειες και να εργαστεί για τη χαλάρωση των εντάσεων με συνεπή και συνεχή τρόπο. Θα παραμείνει ενήμερο για το θέμα, προκειμένου να επαναβεβαιώσει τα συμπεράσματά του της 1 - 2/10/2020».

Ολο αυτό το κλότσημα του τενεκέ άλλους δύο μήνες παρακάτω, ο πρωθυπουργός προσπάθησε να το παρουσιάσει περίπου ως επιτυχία λέγοντας πως «μετά από κάθε συνεδρίαση, διανύουμε ακόμα δρόμο. Τα συμπεράσματα που επαναβεβαιώθηκαν σήμερα, στην παράγραφο 21, λένε ξεκάθαρα, θέτουν ξεκάθαρη χρονική περίοδο που θα αξιολογηθεί η συμπεριφορά της Τουρκίας τον Δεκέμβριο», επιμένοντας να καλλιεργεί κάλπικες προσδοκίες ότι τα μέτρα απέναντι στην Τουρκία «θα είναι επώδυνα, δεν θα είναι συμβολικά», χωρίς βέβαια να δώσει κάποια διευκρίνιση επ' αυτού.

Την ίδια ώρα ...τοίχο βρήκε και στο αίτημα που υπέβαλε για ένα έστω μερικό εμπάργκο όπλων της ΕΕ απέναντι στην Αγκυρα. Οπως είπε, θύμισε στους ομολόγους του στο ΕΣ ότι π.χ. για τη Συρία είχαν υπάρξει αποφάσεις έστω κάποιων κρατών - μελών της ΕΕ για ένα τέτοιο εμπάργκο, ενώ επικαλέστηκε και τη σχετική απόφαση των ΗΠΑ για τα «F-35». «Η καλύτερη απάντηση θα ήταν μια πρωτοβουλία ευρωπαϊκή ή έστω κάποιων κρατών - μελών να μην πωλούνται όπλα που να μπορεί να χρησιμοποιηθούν κατά κυριαρχίας δύο κρατών - μελών (Ελλάδας και Κύπρου). Εθιξα το θέμα. Η θέση μου έγινε απολύτως κατανοητή», είπε, αλλά πέρα από την κατανόηση δεν πάρθηκε κάποια συγκεκριμένη απόφαση, αποτυπώνοντας και έτσι τις ισχυρές και πολύπλευρες στρατιωτικές, οικονομικές και άλλες σχέσεις της ΕΕ με τον «στρατηγικό εταίρο» Τουρκία.

Τέλος, ερωτηθείς αν η λεγόμενη «κόκκινη γραμμή» για τη χώρα είναι τα χωρικά ύδατα, τα οποία σήμερα είναι προσδιορισμένα στα 6 ν.μ., όπως διαχέουν τις τελευταίες μέρες στενοί του συνεργάτες, απέφυγε να δώσει ευθεία απάντηση. Είπε ότι η χώρα έχει ήδη αποφασίσει επέκταση των χωρικών υδάτων στο Ιόνιο. Οτι η κυβέρνηση έχει δρομολογήσει δύο συμφωνίες με Ιταλία και Αίγυπτο για ορισμό θαλάσσιων ζωνών (σημειωτέον, αναγνωρίζουν μειωμένη επήρεια σε ελληνικά νησιά με ό,τι αυτό συνεπάγεται). Και ότι έχει «αναφαίρετο δικαίωμα» της επέκτασής τους στα 12 ν.μ. και στο Αιγαίο, «αλλά γνωρίζετε όλοι γιατί αυτό δεν έχει γίνει στο Αιγαίο» (casus beli - αιτία πολέμου - από πλευράς Αγκυρας). Είναι «μια πολύ σύνθετη συζήτηση», πρόσθεσε, αφήνοντας κάθε ενδεχόμενο ανοιχτό στο ευρωατλαντικό παζάρι, όπου τα κυριαρχικά δικαιώματα μπαίνουν στο κρεβάτι του Προκρούστη.

Ενδεικτικές στο μεταξύ είναι και οι δηλώσεις Μέρκελ και Μακρόν μετά τη Σύνοδο. Η Γερμανίδα καγκελάριος δήλωσε ότι η βελτίωση των ευρω-τουρκικών δεσμών θα ωφελήσει και τις δύο πλευρές, όπως και ότι η αποκλιμάκωση αποτελεί ανάγκη. Ο δε Γάλλος Πρόεδρος επισήμανε ότι η Σύνοδος εξέφρασε υποστήριξη προς Κύπρο και Ελλάδα, αλλά την ίδια στιγμή εξέφρασε και προθυμία να μιλήσει με την Τουρκία σχετικά με διαφιλονικούμενες θαλάσσιες εκτάσεις στη Μεσόγειο.

ΑΙΓΑΙΟ - ΚΥΠΡΙΑΚΟ
Στην «αλυσίδα» των σκληρών ανταγωνισμών

Ενταγμένες στο γενικό πλαίσιο των ανταγωνισμών που περιπλέκονται, από την Κασπία μέχρι την Ανατολική Ευρώπη και από τη Βόρεια Αφρική μέχρι τη Νοτιοανατολική Μεσόγειο, είναι οι εξελίξεις σε Αιγαίο, Ανατολική Μεσόγειο και Κυπριακό, όπου η Τουρκία κλιμακώνει την επιθετικότητά της, επιχειρώντας να δημιουργήσει τετελεσμένα στο ιμπεριαλιστικό «παζάρι» που ξετυλίγουν τα σχέδια ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ με «οδηγό» τον έλεγχο των ενεργειακών πόρων και τη ΝΑΤΟική συνοχή απέναντι στα άλλα ιμπεριαλιστικά κέντρα.

«Δείξαμε σε όλους ότι κανένα σχέδιο που δεν σέβεται τα δικαιώματα της χώρας μας και των Τουρκοκυπρίων στην Ανατολική Μεσόγειο δεν είναι δυνατό να εφαρμοστεί», διαμήνυσε ο Τούρκος Πρόεδρος, Ρ. Τ. Ερντογάν, μετά την επιστροφή του «Ορούτς Ρέις» στην ελληνική υφαλοκρηπίδα, κατηγορώντας την Ελλάδα ότι «δεν τήρησε τις υποσχέσεις της στις συζητήσεις που έγιναν στις πλατφόρμες των ΕΕ και ΝΑΤΟ», ενώ ο σύμβουλός του Φαχρετίν Αλτούν σημείωσε: «Δεν μπορούν να γίνουν διαπραγματεύσεις αν κάποιος λέει "ό,τι είναι δικό μου είναι δικό μου και ό,τι είναι δικό σου είναι διαπραγματεύσιμο"».

Αξιοποιώντας τις ισχυρές οικονομικές, πολιτικές και στρατιωτικές σχέσεις με τις ΗΠΑ, τη Γερμανία και άλλα κράτη της ΕΕ, το «ειδικό βάρος» της για τους αμερικανοΝΑΤΟικούς σχεδιασμούς στην περιοχή απέναντι σε Κίνα και Ρωσία, η κυβέρνηση Ερντογάν εμφανίζεται ολοένα και πιο προκλητική, επιχειρεί να «διευρύνει» την ατζέντα των «διευθετήσεων» με την Ελλάδα με πρόσθετα ζητήματα (ως και σενάρια «μερικής αποστρατικοποίησης» των ελληνικών νησιών συζητιούνται), αλλά και να αναβαθμίσει το ρόλο και τις θέσεις της σε σειρά από μέτωπα, όπως δείχνουν και οι υπόλοιπες κινήσεις της τις μέρες αυτές.

Από την προσπάθειά της να παρέμβει σε Καύκασο, Κασπία και Μαύρη Θάλασσα (με ανοιχτή εμπλοκή στη σύγκρουση Αζερμπαϊτζάν - Αρμενίας αλλά και την ενίσχυση της συνεργασίας με την Ουκρανία), την οποία φυσικά οι ΑμερικανοΝΑΤΟικοί της σύμμαχοι αντιλαμβάνονται ως «ευκαιρία» άσκησης πίεσης στο «μαλακό υπογάστριο» της Ρωσίας, μέχρι τη Λιβύη και τη Μεσόγειο, όπου για την αναβάθμιση της θέσης της δηλώνει αποφασισμένη αλλά και έτοιμη να επαναδιαπραγματευτεί τη σχέση της ακόμα και με χώρες όπως η Αίγυπτος, όπως έδειξαν οι δηλώσεις Καλίν μεσοβδόμαδα για «ανταπόκριση» που θα έδειχνε η Αγκυρα σε μια «θετική ατζέντα» από το Κάιρο, που θα περιελάμβανε τη Λιβύη και τις θαλάσσιες ζώνες της περιοχής. Και βέβαια διεκδικώντας περισσότερα ανταλλάγματα στις σχέσεις της και με την ΕΕ, σε οικονομικό και πολιτικό επίπεδο.

«Νήμα συζητήσεων» για αμερικανοΝΑΤΟικές «λύσεις με διάρκεια»

Επιπλέον, την κλιμάκωση της επιθετικότητας της Τουρκίας τροφοδοτεί φανερά ο σχεδιασμός των ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ, που από τη μία πλευρά προσπαθούν να την κρατήσουν σταθερά στο ευρωατλαντικό στρατόπεδο, αναγνωρίζοντας και τον κρίσιμο ρόλο για την αναχαίτιση ανταγωνιστών, με πρώτη τη Ρωσία, αλλά, από την άλλη, εκφράζουν ανησυχία για τις επιλογές της, επειδή περιπλέκεται η προσπάθεια να «τρέξουν» τα σχέδια συνεκμετάλλευσης στην Ανατ. Μεσόγειο, όσο και να κλείσουν μια ώρα αρχύτερα τα υπόλοιπα «ανοιχτά μέτωπα» στην περιοχή, από την επιχείρηση «εξομάλυνσης» των σχέσεων του Ισραήλ με μια σειρά αραβικών κρατών, μέχρι τις προσπάθειες «πολιτικής μετάβασης» σε Λιβύη και Συρία.

Σε αυτό το πνεύμα διατυπώθηκε η προτροπή του Στέιτ Ντιπάρτμεντ προς την Αγκυρα, που «αποδοκίμασε την ανακοίνωση» της Τουρκίας για τις νέες έρευνες του «Ορούτς Ρέις» σε «περιοχές όπου η Ελλάδα διεκδικεί δικαιοδοσία», επειδή αυτή «περιπλέκει εσκεμμένα την επανάληψη κρίσιμων διερευνητικών συνομιλιών μεταξύ των συμμάχων μας στο ΝΑΤΟ», καλώντας την «να ξεκινήσει αμέσως διερευνητικές συνομιλίες με την Ελλάδα» και επισημαίνοντας ότι «οι μονομερείς δράσεις δεν μπορούν να οικοδομήσουν εμπιστοσύνη και δεν θα παράξουν λύσεις που θα έχουν διάρκεια», με βάση το στόχο της «ΝΑΤΟικής συνοχής» στην περιοχή και τα σχέδια συνεκμετάλλευσης.

Αλλά και η Γερμανία μπορεί τελικά να μην έστειλε τον ΥΠΕΞ, Χ. Μάας, στην Αγκυρα, φρόντισε όμως να επισημάνει ότι κατά τις επαφές του σε Αθήνα και Λευκωσία «κατέστη σαφές το γεγονός ότι εξακολουθεί να υπάρχει εκεί μια επί της αρχής προθυμία για διάλογο με την Τουρκία...», όπως και ότι «(συνεχίζει να) υπάρχει το νήμα συζητήσεων» μεταξύ Αγκυρας και Βερολίνου. Χαρακτηριστικές ήταν όμως και οι δηλώσεις του Γάλλου ΥΠΕΞ, ο οποίος κάλεσε την Τουρκία «να ξεκαθαρίσει τις θέσεις της και να επιστρέψει σε πνεύμα διαλόγου», για να καταλήξει: «Η μπάλα τώρα βρίσκεται στην περιοχή της Αγκυρας...».

Ο δε επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Ζοζέπ Μπορέλ, μιλώντας στη «Λε Μοντ» έλεγε: «Το (Ευρωπαϊκό) Συμβούλιο αποφάσισε πρόσφατα να τείνει το χέρι στην Τουρκία και να της προσφέρει μια εποικοδομητική προσέγγιση για να αποφευχθεί η αντιπαράθεση.Ο "ισολογισμός" (σ.σ. της διμερούς συνεργασίας)πρέπει να καταρτιστεί στο τέλος του έτους», προσθέτοντας ότι «η προσέγγισή μας στη σχέση γειτονίας θα πρέπει να εξετάσει πολλά θέματα, συμπεριλαμβανομένης της κατανομής των υδάτων της Ανατολικής Μεσογείου, ένα πρόβλημα που περιπλέκεται από την παρουσία πόρων φυσικού αερίου...».

Νέο κομμάτι στο παζλ θα προσθέσουν και πιθανές εξελίξεις στο Κυπριακό, για το οποίο μετά τις «προεδρικές εκλογές» στα Κατεχόμενα (την Κυριακή 18 Οκτώβρη είναι ο β' γύρος) πιθανώς θα γίνει άτυπη πενταμερής συνάντηση, με πρωτοβουλία του γγ του ΟΗΕ.

Αυτά, ενώ δεν έχει ακυρωθεί η πρόταση περί πραγματοποίησης διεθνούς διάσκεψης για τη Μεσόγειο, όπου η Τουρκία πιέζει να εκπροσωπηθεί κανονικά το ψευδοκράτος, ενώ όλα τα αστικά επιτελεία τονίζουν πόσο σημαντικό είναι η «λύση του Κυπριακού» να λάβει υπόψη τα «ρεαλιστικά δεδομένα και τις πραγματικότητες στο νησί...».


Α. Μ.


ΣΕΛ.  Α. Μ.
ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΟ ΚΟΜΜΑ ΕΛΛΑΔΑΣ
Καταρρέει το αφήγημα πως η τουρκική επιθετικότητα αντιμετωπίζεται στο πλαίσιο των ΕΕ - ΝΑΤΟ

Σε σχόλιό του για τις εξελίξεις στα Ελληνοτουρκικά και τη Σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, το Γραφείο Τύπου της ΚΕ του ΚΚΕ σημειώνει:

«Το αφήγημα της κυβέρνησης της ΝΔ, του ΣΥΡΙΖΑ και των άλλων κομμάτων, ότι η τουρκική επιθετικότητα μπορεί να αντιμετωπιστεί στο πλαίσιο των ευρωενωσιακών και ΝΑΤΟικών συνόδων, καταρρέει σαν "χάρτινος πύργος". Οι γνωστές "γλυκανάλατες" αναφορές στα Συμπεράσματα μιας ακόμη Συνόδου Κορυφής της ΕΕ και η παραπομπή των όποιων αποφάσεων για τον Δεκέμβρη αποδεικνύουν του λόγου το αληθές.

Αυτοί οι οργανισμοί αποτελούν, πέραν πάσης αμφιβολίας, μέρος του προβλήματος και όχι της λύσης του και αποδεδειγμένα πλέον ενεργούν με γνώμονα τις πολύμορφες οικονομικές, στρατιωτικές και πολιτικές τους διαπλοκές με την Τουρκία, αλλά και με στόχο τη διατήρηση της ΝΑΤΟικής συνοχής στην Ανατ. Μεσόγειο.

Αυτή η πραγματικότητα, που βάζει "μπαρούτι" σε όλη την περιοχή, δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ούτε με τις προβληματικές κυβερνητικές θέσεις για τα χωρικά ύδατα, που δίνουν άλλοθι στην πρόκληση της τουρκικής κυβέρνησης, με αιχμή το Καστελόριζο, ούτε όμως με τις αμφιλεγόμενες και παραπλανητικές προτάσεις των υπόλοιπων κομμάτων του ευρωατλαντικού τόξου που - και ως κυβερνήσεις - ευθύνονται για τη σημερινή κατάσταση».




Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org