ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Κυριακή 16 Ιούλη 2017
Σελ. /32
70 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΥ ΣΤΡΑΤΟΥ ΕΛΛΑΔΑΣ
Νέο Μνημείο και Μουσείο για τον ΔΣΕ κατασκευάζονται στο χωριό Θεοτόκος του Γράμμου

Κάλεσμα της ΚΕ του ΚΚΕ για τα εγκαίνια που θα γίνουν στις 19 Αυγούστου

Ενα χρέος εκπληρώνεται αυτές τις μέρες. Στην καρδιά του Γράμμου, στο χωριό Θεοτόκος, η Κεντρική Επιτροπή του ΚΚΕ θα εγκαινιάσει Μουσείο και Μνημείο για τον Δημοκρατικό Στρατό Ελλάδας. Στα εγκαίνια θα παρευρεθεί ο ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, Δημήτρης Κουτσούμπας. Θα μιλήσει ο Δημήτρης Γόντικας, μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ. Τα εγκαίνια θα γίνουν το Σάββατο 19 Αυγούστου, στις 11 π.μ.

Στο σχετικό κάλεσμα της ΚΕ του ΚΚΕ σημειώνεται ότι «το νέο αυτό Μουσείο και Μνημείο στη Θεοτόκο έχει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του, αλλά αποτελεί και μέρος ενός ευρύτερου πανελλαδικού δικτύου χώρων μνήμης για τη δράση του ΔΣΕ.

Αποδίδει ξεχωριστή τιμή στους χιλιάδες κατοίκους της περιοχής που συμμετείχαν και στήριξαν με όλες τους τις δυνάμεις τον ΔΣΕ».

Το Μουσείο και Μνημείο στήθηκε χάρη στην προσφορά του χώρου και του σπιτιού από την οικογένεια Ζούνη και την εθελοντική δουλειά δεκάδων φίλων και συντρόφων.

Οπως σημειώνεται στο κάλεσμα για τα εγκαίνια του Μουσείου - Μνημείου «σημαντικό στοιχείο που έκανε δυνατή τη δημιουργία του στη Θεοτόκο είναι η διάσωση του ιστορικού Αρχείου του ΚΚΕ στο οποίο περιέχονται χιλιάδες σελίδες γραμμένες σ' αυτά εδώ τα χώματα και είτε αφορούν αυτήν καθαυτή την καθημερινή ζωή των ανθρώπων στις λεύτερες περιοχές, είτε αφορούν την ένοπλη πάλη του λαού μας στην αντιπαράθεσή του με την αστική εξουσία και τους ιμπεριαλιστές συμμάχους της. Στοιχεία όπως η είδηση από το 1947 που αναφέρει πως "οι κάτοικοι των χωριών Στράτσανη, Πυρσόγιαννη, Βούρμπιανη, Γοργοπόταμος και άλλων, με την κατασκευή της μεγάλης γέφυρας στον Σαραντάπορο απαλλάγηκαν από τα 100 δράμια καλαμπόκι που έδιναν για κάθε πέρασμα άλλοτε", ή, η επίσης είδηση "η φετινή παραγωγή στο χωριό Λυκόρραχη ξεπέρασε την παλιά κατά 10.000 οκάδες και πάνω, γιατί οι κάτοικοι καλλιέργησαν καινούργια εκχερσωμένα χωράφια", παρμένα από την εφημερίδα "Εξόρμηση" της Προσωρινής Δημοκρατικής Κυβέρνησης, η έδρα της οποίας ήταν σ' αυτόν εδώ τον τόπο, συγκροτούν ψηφίδα - ψηφίδα το μεγάλο μωσαϊκό της Ελεύθερης Ελλάδας».


Ξεκινώντας μ' ένα πρώτο μεγάλο φωτογραφικό αφιέρωμα στο οποίο αποτυπώνονται εικόνες από την τρίχρονη εποποιία του ΔΣΕ όπως αυτή καταγράφηκε σ' αυτά εδώ τα βουνά (στον Γράμμο, τον Σμόλικα και το Βόιο), το Μουσείο φιλοδοξεί να παρουσιάζει στην εξέλιξή του όσο το δυνατόν περισσότερα στοιχεία από τη ζωή και τη δράση του λαού που πήρε τις τύχες του στα χέρια του.

Η ΚΕ του ΚΚΕ σημειώνει σχετικά: «Οφείλουμε στις γενιές που έρχονται τη γνώση πως οι χιλιάδες μαχητές του ΔΣΕ που έπεσαν στη μάχη, έδωσαν τη ζωή τους για να ξημερώσουν καλύτερες μέρες σ' αυτόν τον τόπο. Και είναι στοιχείο περηφάνιας για τους κατοίκους αυτής της περιοχής το γεγονός ότι ακριβώς εδώ τα ένοπλα τμήματα του λαού μας πλάι - πλάι με την ασίγαστη δουλειά των κατοίκων, έδωσαν τα πρώτα δείγματα μιας εξουσίας που πήγαζε πράγματι απ' το λαό».

Στον περίβολο του Μουσείου - Μνημείου, θα αναγράφονται τα ονόματα εκατοντάδων νεκρών μαχητών και μαχητριών του ΔΣΕ από τα χωριά του Γράμμου και του Σμόλικα, που έπεσαν στη μάχη για μια καλύτερη ζωή.

«Παραδίδουμε - καταλήγει το κάλεσμα της ΚΕ - αυτό το Μουσείο στο λαό της περιοχής, σαν ελάχιστη αναγνώριση του ηρωικού αγώνα και σας καλούμε να αποδώσουμε μαζί τις απαραίτητες τιμές σ' όσους έπεσαν στη μάχη για μια πατρίδα λεύτερη, δημοκρατική, σοσιαλιστική».


Λεπτομέρεια από το χώρο του Μνημείου γύρω από το οποίο θα αναρτηθούν τα ονόματα των νεκρών μαχητών με βάση το χωριό προέλευσής τους
Λεπτομέρεια από το χώρο του Μνημείου γύρω από το οποίο θα αναρτηθούν τα ονόματα των νεκρών μαχητών με βάση το χωριό προέλευσής τους

Πανοραμική φωτογραφία του χωριού Θεοτόκος στον Γράμμο, σε πρώτο πλάνο το Μουσείο και το υπό κατασκευή Μνημείο για τους μαχητές του ΔΣΕ
Πανοραμική φωτογραφία του χωριού Θεοτόκος στον Γράμμο, σε πρώτο πλάνο το Μουσείο και το υπό κατασκευή Μνημείο για τους μαχητές του ΔΣΕ

Από τις εργασίες στο εσωτερικό του Μουσείου
Από τις εργασίες στο εσωτερικό του Μουσείου
Πώς κατασκευάστηκε το Μνημείο

Συζήτηση με την αρχιτέκτονα Αφροδίτη Αυγερινού

Ζητήσαμε από την σ. Αφροδίτη Αυγερινού, αρχιτέκτονα, μέλος της Ομάδας Περιβάλλοντος του Τμήματος Οικονομίας της ΚΕ του ΚΚΕ, να μας πει λίγες κουβέντες για την ιδέα και την πορεία υλοποίησης αυτού του σημαντικού έργου. Παραθέτουμε τις ερωταπαντήσεις:

-- Τι είναι αυτό το Μνημείο;

-- Πρόκειται για Μνημείο αφιερωμένο στους κατοίκους των χωριών της περιοχής, μαχητών και μαχητριών του ΔΣΕ, που έπεσαν στη μάχη. Η ανέγερσή του εντάσσεται στους εορτασμούς των 70 χρόνων του ΔΣΕ και έρχεται να προστεθεί σε μια σειρά δραστηριοτήτων (εκδηλώσεων, πεζοποριών στις κορφές του Γράμμου, ξεναγήσεων στα μονοπάτια, στα βήματα των παλαίμαχων συντρόφων μας, στα πεδία μαχών κ.λπ.).

-- Πώς «έπεσε» η ιδέα για το στήσιμο του Μνημείου;

-- Η ιδέα τού να στηθεί στην περιοχή ένα τέτοιο Μνημείο προέκυψε, περίπου μια διετία πριν, κατά τη διάρκεια μιας ανάβασης ομάδας μελών του ΚΚΕ στο Γράμμο, στο ύψωμα 2520, από συντρόφους οικοδόμους που συμμετείχαν στην αποστολή.

Σε αυτήν την ιδέα προστέθηκε και η ανάγκη δημιουργίας μουσειακού χώρου με εκθέματα και στοιχεία για τη ζωή και δράση στον Δημοκρατικό Στρατό, κληρονομιά για τις επόμενες γενιές κομμουνιστών, κομμουνιστριών.

Ο χώρος βρέθηκε όταν τα παιδιά του αείμνηστου σ. Χρήστου Ζούνη, αντάρτη του ΔΣΕ, δώρισαν, στη μνήμη του πατέρα τους, την κατοικία του με το κτήμα στο χωριό Θεοτόκο, στο Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας. Πρόκειται για ένα οικόπεδο έκτασης περίπου 2 στρεμμάτων, το οποίο βρίσκεται σε περίοπτη θέση στον οικισμό, επί της παλαιάς Εθνικής οδού Ιωαννίνων - Κοζάνης. Η θέση και το μέγεθος του ακινήτου μάς έδωσαν τη δυνατότητα να χωροθετήσουμε μαζί το Μνημείο και το Μουσείο, αφού εντός της έκτασης που θέλαμε να κατασκευάσουμε το Μνημείο, υπήρχε ήδη κτίσμα για τη στέγαση του Μουσείου.

-- Πώς σχεδιάστηκε;

-- Από την αρχή, υπήρχε η σκέψη να κατασκευαστεί ένα μνημείο που να συμβολίζει το «Δ» του ΔΣΕ και το οποίο να είναι ορατό από παντού, δηλαδή να είναι έτσι τοποθετημένο ώστε να προβάλλεται από κάθε οπτική το «Δ», στις σωστές αναλογίες. Ετσι επιλέχθηκε να φτιαχτεί ένα μεταλλικό μνημείο πυραμιδοειδούς σχήματος, αποτελούμενου από τρεις πλευρές στις οποίες σχηματίζονται τρία οξυκόρυφα τρίγωνα που αναπαριστούν, στο χώρο, το «Δ».

Για την ανάδειξη του «Δ» επιλέχθηκε η ανύψωσή του πάνω σε δύο κυκλικές βάσεις. Η πρώτη βάση είναι κεκλιμένη και μαζί με τη δεύτερη δίνουν την αίσθηση σπείρας παραπέμποντας στη «σπειροειδή ανέλιξη της ιστορίας», ενώ παράλληλα, ειδομένα από ψηλά (δηλαδή σε «κάτοψη»), σχηματίζουν το «στεφάνι» που πλαισιώνει το «Δ» του Δημοκρατικού Στρατού.

Το κυκλικό σχήμα της βάσης του Μνημείου μάς οδήγησε στην επιλογή της κυκλικής κίνησης γύρω από αυτό και στην τοποθέτηση, περιμετρικά, διαδρόμων και τοιχίων που πλαισιώνουν το Μνημείο και που επάνω τους είναι αναρτημένες οι επιγραφές με τα ονόματα των μαχητών/-τριών που έπεσαν στη μάχη.

-- Πώς υλοποιήθηκε; Ποιοι ασχολήθηκαν κ.λπ.;

-- Βασιζόμενοι σε αυτήν την ιδέα, συγκροτήσαμε μια ομάδα από μηχανικούς (αρχιτέκτονες, πολιτικούς μηχανικούς, τοπογράφους) και οικοδόμους/τεχνίτες του Τομέα Κατασκευών της ΚΟ Αττικής, με τη γενική εποπτεία της ΚΕ, προκειμένου να σχεδιαστεί και να οργανωθεί η κατασκευή του Μνημείου και η ανακαίνιση της κατοικίας για τη στέγαση του μουσειακού χώρου. Φυσικά ήταν καθοριστική η συμβολή των Οργανώσεων Ηπείρου και Δυτικής Μακεδονίας, που μαζί με φίλους του Κόμματος συνέβαλαν στις εργασίες. Μισθωτοί, αυτοαπασχολούμενοι, άνεργοι σύντροφοι και φίλοι, κύρια από τον κλάδο των Κατασκευών, απ' όλες τις εμπλεκόμενες ειδικότητες για την κατασκευή ενός έργου, εργάστηκαν εθελοντικά, με αυταπάρνηση, στον ελεύθερό τους χρόνο ή παίρνοντας οι περισσότεροι άδειες από τις δουλειές τους, για να μπορούν να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις. Ετσι, η σκέψη εξελίχθηκε και έγινε πράξη, παρά τους οικονομικούς περιορισμούς, καθώς ήταν πεπερασμένα τα όρια του προϋπολογισμού που κινηθήκαμε και ως προς τα υλικά (κόστος κ.λπ.), αλλά και ως προς το χρόνο, με αποκλειστικά εθελοντική εργασία. Φυσικά όπου μπορέσαμε δουλέψαμε με προσφορές και στα υλικά. Ειδικά το μεταλλικό μνημείο κατασκευάστηκε εξολοκλήρου και αποτέλεσε προσφορά (υλικά και εργασία κατασκευής του) από σύντροφο αυτοαπασχολούμενο στο Μηχανουργείο του (αδελφοί Παπαδάκη).

Ο «Ριζοσπάστης» σε επόμενα φύλλα του, μέσα από συζητήσεις με συντελεστές του έργου, θα παρουσιάσει μια σειρά ακόμα στοιχεία που αφορούν στην κατασκευή του Μνημείου - Μουσείου.




Διαβάστε στο «Ρ»

Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org