ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Κυριακή 16 Μάη 2010
Σελ. /24
ΕΝΘΕΤΗ ΕΚΔΟΣΗ: "7 ΜΕΡΕΣ ΜΑΖΙ"
ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ
Bαθύτερα τα αίτια υποβάθμισης

Για τη σκοπιμότητα του συστήματος να κρατάει σε λαθεμένη πορεία τη σωματική αγωγή και τον αθλητισμό μιλάει στο «Ρ» ο καθηγητής των ΤΕΦΑΑ Δ. Χατζηχαριστός

Η ολοκληρωμένη και επιστημονικά καθοδηγούμενη πραγματοποίηση της σωματικής αγωγής αποτελούσε πρώτη προτεραιότητα στην ΕΣΣΔ από τις μικρές ηλικίες
Η ολοκληρωμένη και επιστημονικά καθοδηγούμενη πραγματοποίηση της σωματικής αγωγής αποτελούσε πρώτη προτεραιότητα στην ΕΣΣΔ από τις μικρές ηλικίες
Στο προηγούμενο δημοσιεύματα του «Ρ» ο καθηγητής των ΤΕΦΑΑ Δ.Χατζηχαριστός μας ανέλυσε επί το πλείστον τη σημασία της σωματικής αγωγής στη διαμόρφωση της προσωπικότητας του ανθρώπου. Οπως εξήγησε, πέρα από τα οφέλη που αφορούν την υγεία, η σωματική αγωγή συμβάλλει στη δημιουργία κινητικά και πολλές φορές ακόμα και πνευματικά δραστήριων ανθρώπων. Παρ' όλα αυτά όμως, αυτό το τόσο σημαντικό μάθημα, στα σχολεία παραμένει υποβαθμισμένο και σίγουρα όχι χωρίς αιτία. Σύμφωνα με τον καθηγητή, το σημερινό καπιταλιστικό σύστημα έχει τους λόγους του να κρατά τη σωματική αγωγή αλλά και τον αθλητισμό υποβαθμισμένο.

Δεν αρέσει στο σύστημα

-- Σωματική αγωγή και αθλητισμός σήμερα βρίσκονται σε υποβάθμιση και σε λανθασμένη πορεία. Βιώνουμε μια παραμορφωμένη εικόνα τους.

-- «Πρέπει να καταλάβουμε ότι είναι πολύ βαθύτερα τα αίτια που έχουν φέρει τη σωματική αγωγή και τον αθλητισμό εδώ που είναι σήμερα. Γιατί και ο αθλητισμός είναι κίνημα κοινωνικό. Ανθρωποι μαζί με άλλους οργανώνονται, δημιουργούν σωματεία. Και όλη αυτή η διαδικασία δεν αρέσει στο σύστημα γιατί μέσα από αυτή τη διαδικασία ο άνθρωπος μαθαίνει να οργανώνεται, να διεκδικεί και αυτό μετά το μεταφέρει και στην υπόλοιπη κοινωνική του ζωή. Εχουν καταλάβει ότι διαπαιδαγωγεί τον κόσμο σε μια κατεύθυνση διεκδίκησης και εκτός αθλητικού πεδίου, στην υπόλοιπη κοινωνική του ζωή. Γι' αυτό και το αθλητικό κίνημα, ως κοινωνικό κίνημα, είναι ουσιαστικά υπό διωγμό.

Αρα μιλάμε για μια συνολική αμφισβήτηση. Υποβάθμιση ως και εξαφάνιση της σωματικής αγωγής στο σχολείο με την έννοια που αναλύσαμε. Και έχει καταντήσει να είναι 1 ώρα υποβαθμισμένης απασχόλησης γενικώς του παιδιού ή αυτόβουλης εκτόνωσης του παιδιού στην καλύτερη περίπτωση.

Στις περισσότερες περιπτώσεις χρησιμοποιούν την ώρα αυτή οι άλλοι εκπαιδευτικοί για να μάθουν περισσότερη γνώση. Γιατί και οι ίδιοι αυταπατώνται ότι όσο πιο πολλά ξέρει το παιδί τόσο πιο καλά. Αυτό είναι πέρα για πέρα λάθος ως αντίληψη και θεωρία για την εκπαίδευση. Το παιδί μέσα από την εκπαίδευση πρέπει να μάθει και να γίνει άνθρωπος δραστήριος, απαιτητικός, που θα μεγιστοποιεί τις δυνατότητές του να βελτιώνει τη ζωή του.

Το σχολείο σήμερα είναι σε μια εντελώς αντίθετη κατεύθυνση. Και αυτή είναι μια ακόμα εξήγηση γιατί σήμερα το παιδί γίνεται στο σχολείο και σωματικά μαραζωμένο. Λέμε για παχυσαρκίες και λοιπά. Ετσι το θέλουν. Και όταν δεν το πετυχαίνουν το δίνουν και ναρκωτικά από πάνω. Και προχωρούν στη συνέχεια στον πνευματικό και διανοητικό μαρασμό. Το γεμίζουν γνώσεις, παρά το γεγονός ότι ξέρουν πως ο ανθρώπινος εγκέφαλος έχει πεπερασμένες δυνατότητες να επεξεργαστεί γνώσεις και να βγάλει συμπεράσματα. Το πλακώνουν στην ποσότητα γνώσεων και το παιδί, από κει και πέρα, δεν μπορεί να προχωρήσει σε κανένα συμπέρασμα και αλλαγή της συμπεριφοράς του, όπως αναφέραμε πριν».

-- Γίνεται δηλαδή, μια μηχανή που απλά αναπαράγει...

-- «Μια μηχανή που καταναλώνει δοσμένα πράγματα και αναπαράγει το κοινωνικό σύστημα. Εχει τεκμηριωθεί πως ο ρόλος αυτός εκπληρώνεται από το υπάρχον σχολικό σύστημα. Σήμερα η κυρίαρχη ιδεολογία με μανία και ένταση έχει γαντζωθεί στο εκπαιδευτικό σύστημα, ώστε αυτό ακόμα περισσότερο να εξυπηρετήσει τη δική της αναπαραγωγή.

Καμιά κριτική σκέψη δεν προάγεται - όπως λένε τάχα μου δήθεν - στο σχολείο, παρά μόνο αυτή που εγκρίνεται από το υπουργείο Παιδείας και μεταφέρεται ως ιδεολογία, παρότι φαίνεται σαν μάθημα στα παιδιά. Μέσα από το σχολείο σήμερα συστηματικά ασκείται και ένας κοινωνικός έλεγχος και μια συμμόρφωση των παιδιών στις υπάρχουσες δομές του κοινωνικοπολιτικού συστήματος και εν τέλει αναπαραγωγή της κυρίαρχης ιδεολογίας και της εξουσίας της άρχουσας τάξης. Η σωματική αγωγή σήμερα είναι ένα κομμάτι, μια ψηφίδα του όλου εκπαιδευτικού συστήματος που δε θα μπορούσε να είναι και αλλιώς. Και εξυπηρετεί τους σκοπούς του».

Μόνο στο σοσιαλισμό θα εκπληρώσει την πραγματική αποστολή της

-- Κάποιοι ισχυρίζονται ότι η αρνητική κατάσταση στην Ελλάδα, οφείλεται σε εγγενείς αδυναμίες και λάθη. Και επικαλούνται άλλες χώρες ως παράδειγμα σωστού προσανατολισμού και εφαρμογής. Ποια είναι η άποψή σας;

-- «Και στον υπόλοιπο κόσμο ο ίδιος προσανατολισμός υπάρχει στο εκπαιδευτικό σύστημα. Σε άλλες καπιταλιστικές χώρες βέβαια είναι καλύτερα οργανωμένοι, έχουν καλύτερες υποδομές και ως ένα βαθμό εξυπηρετούνται κάποιοι τρέχοντες στόχοι, όχι μακροπρόθεσμα και εκεί να ενταχθεί η φυσική αγωγή στη διαμόρφωση ενός δραστήριου και διεκδικητικού πολίτη.

Και εκεί δηλαδή είναι ιδεολογικά ενταγμένη στο πώς θα φτιάξουμε έναν πολίτη προσαρμόσιμο στις ανάγκες κάθε φορά του συστήματος. Του καπιταλισμού, του κέρδους. Αυτός είναι ο ιδεολογικός προσανατολισμός σήμερα σε όλο τον κόσμο και βέβαια διέπει και τη σωματική αγωγή των παιδιών. Με τις διαφορές που ανέφερα. Δηλαδή, σε επίπεδο καθημερινότητας λόγω του ότι εξασφάλισαν περισσότερα πράγματα και εξαιτίας ενός κινήματος που ήταν περισσότερο ανεπτυγμένο σε παλιότερες εποχές, ακόμα και στις αρχές του προηγούμενου αιώνα. Εχουν εξασφαλίσει καλύτερες υποδομές και παρέχουν για καθημερινή χρήση μια καλύτερη ποιότητα σωματικής αγωγής. Ο ιδεολογικός προσανατολισμός είναι ίδιος όμως.

Πρέπει να γίνει κατανοητό ότι δεν υπάρχει περίπτωση η σωματική αγωγή να παίξει τον πραγματικό της ρόλο στο υπάρχον σύστημα. Για να το κάνει αυτό πρέπει να υπάρξει ένα άλλο κοινωνικό σύστημα που θα βάλει στο κέντρο τις ανάγκες του ανθρώπου και θα δημιουργήσει γι' αυτόν ένα κατάλληλο εκπαιδευτικό σύστημα, μέρος του οποίου θα ήταν και η σωματική αγωγή των παιδιών. Που θα συνέβαλε στην ολόπλευρη ανάπτυξη της προσωπικότητάς τους».

-- Αρα, τον πραγματικό ρόλο της μπορεί να τον διαδραματίσει μόνο στο σοσιαλισμό.

-- «Στο σοσιαλισμό, η σωματική αγωγή θα είναι προσανατολισμένη σε άλλη κατεύθυνση. Η σωματική αγωγή έχει σχέση τόσο με την υγεία όσο και με την παιδεία. Γι' αυτό και ακολουθεί την τύχη και τη μοίρα αυτών των δύο κοινωνικών αγαθών. Οπως βλέπετε, σήμερα εμπορευματοποιούνται, παιδεία, υγεία και ο αθλητισμός που έχει άμεση σχέση με τη σωματική αγωγή στο σχολείο. Και την ίδια μοίρα ακολουθεί η σωματική αγωγή.

Σε μια σοσιαλιστική κοινωνία η σωματική αγωγή θα συμβάλει ισότιμα με τα άλλα μέρη της αγωγής και σχολικά αντικείμενα στην ολόπλευρη ανάπτυξη της προσωπικότητας του ανθρώπου. Θα έχει ως βασικό σκοπό τη βελτίωση της φυσικής κατάστασης του ανθρώπου που σχετίζεται με την υγεία και θα αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της παιδείας, της γενικής αγωγής των παιδιών. Το οποίο πρέπει να παρέχεται δωρεάν σε όλα τα παιδιά. Αλλά και να συνεχίζεται και εκτός σχολείου με άλλες μορφές σε όλο τον λαό».

Τον Αύγουστο του 1980, στο κύριο άρθρο της, η «ΠΡΑΒΔΑ» επισήμαινε: «...Ο δημιουργός παιδικών σχολών Φυσικής Αγωγής στο Λένινγκραντ, Β.Ι. Αλεξέεφ, σε 40 χρόνια ακούραστης παιδαγωγικής δουλειάς, προετοίμασε πάνω από 15.000 αθλητές. Από αυτούς καταχτήθηκαν 250 πανενωσιακά ρεκόρ, 49 φορές ξεπέρασαν παγκόσμιες επιδόσεις. Κέρδισαν 28 μετάλλια σε ευρωπαϊκές διοργανώσεις, 8 χρυσά σε Ολυμπιακούς. Αλλά, ίσως, το πιο σημαντικό είναι ότι σ' αυτό το σχολείο αναπτύσσονται αρμονικοί άνθρωποι. Περίπου 50 μαθητές του Αλεξέεφ έγιναν δόκτορες και αντεπιστέλλοντα μέλη επιστημών».


Γ. ΚΑΝΤΖΙΛΙΕΡΗΣ




Διαβάστε στο «Ρ»

Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org