ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Σάββατο 13 Γενάρη 2018 - Κυριακή 14 Γενάρη 2018
Σελ. /40
ΠΟΛΙΤΙΚΗ
ΕΛΛΑΔΑ - ΠΓΔΜ
Εντατικές επαφές και αποκαλυπτικές δηλώσεις

Ολοένα και περισσότερο η συζήτηση μετατοπίζεται στα πραγματικά διακυβεύματα για το κεφάλαιο, που κρύβονται πίσω από την ονοματολογία

Από τη συνάντηση Κοτζιά - Οσμάνι την περασμένη Τρίτη στην Αθήνα
Από τη συνάντηση Κοτζιά - Οσμάνι την περασμένη Τρίτη στην Αθήνα
Συνεχίστηκαν και εντάθηκαν τη βδομάδα που πέρασε οι διεργασίες γύρω από την ΠΓΔΜ, με την επίσκεψη την Τρίτη στην Αθήνα του αναπληρωτή πρωθυπουργού Μπ. Οσμάνι, αλλά κυρίως με την «εν κρυπτώ» συνάντηση που είχαν την Πέμπτη στη Θεσσαλονίκη οι ΥΠΕΞ Ελλάδας και Σκοπίων, Ν. Κοτζιάς και Ν. Ντιμιτρόφ, τη δεύτερη μέσα σε λίγες εβδομάδες.

Σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις, η συνάντηση αφορούσε «ζητήματα διμερούς ενδιαφέροντος, συμπεριλαμβανομένης της περαιτέρω ενίσχυσης των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης» ενώ αμφότεροι οι υπουργοί εξέφρασαν «την κοινή προσδοκία» ότι στην επικείμενη συνάντηση των αντιπροσωπειών τους με τον Μ. Νίμιτς στην Νέα Υόρκη, στις 17 και 18 Γενάρη, ο ειδικός απεσταλμένος του ΟΗΕ θα παρουσιάσει «ένα αρχικό πλαίσιο εντός του οποίου θα προωθηθεί η διαδικασία».

Σ' αυτό το πνεύμα, οι δυο υπουργοί συζήτησαν «επί της ακολουθητέας μεθοδολογίας, της προσέγγισης των δύο πλευρών και του πλαισίου που αφορά στο ζήτημα της ονομασίας, ενώ συμφώνησαν όπως αναλάβουν ενεργότερο ρόλο στις συζητήσεις για να υπερβούν την διαφορά στο θέμα του ονόματος». Θυμίζουμε ότι μέσα στον Γενάρη προγραμματίζεται ακόμα η επίσκεψη Στόλτενμπεργκ στα Σκόπια, ενώ ανάλογα με τις εξελίξεις, ανοιχτό παραμένει και το ενδεχόμενο συνάντησης των πρωθυπουργών Ελλάδας - ΠΓΔΜ, στο περιθώριο του Νταβός.

Στο μεταξύ, σε συνέντευξή του σε τηλεοπτικό σταθμό τη Δευτέρα, ο Ν. Κοτζιάς έδωσε το στίγμα των στρατηγικών επιδιώξεων της κυβέρνησης αναφορικά με την ΠΓΔΜ και συνολικά τα Βαλκάνια, λέγοντας μεταξύ άλλων: «Εμείς είμαστε μια κυβέρνηση που θα λύσουμε, τολμάμε και θα το λύσουμε το πρόβλημα, εφόσον και η απέναντι πλευρά δείξει ορθολογισμό, το πρόβλημα του ονοματολογικού που σπαταλά δυνάμεις από την πλευρά και της Ελλάδος και των Βαλκανίων συνολικά. Εμείς τολμάμε και δεν έχουμε κανένα πρόβλημα να πάρουμε πάνω μας ιστορικές ευθύνες (...) Θέλουμε η χώρα μας να πάψει να είναι φυλακισμένη της Ιστορίας και να αποτελέσει εκείνον τον παράγοντα, τον ηγετικό θα έλεγα, που θα δώσει σταθερότητα και ασφάλεια σε όλη την περιοχή (...) και θα της δώσει και μια δυνατότητα για μεγαλύτερη ένταξη στους διεθνείς οργανισμούς».

Πρόσθεσε μάλιστα ότι αν η τελική συμφωνία φτάσει σε δημοψήφισμα στη γείτονα χώρα και απορριφθεί, «το κόστος για την ίδια αυτήν τη χώρα θα είναι μεγαλύτερο απ' αυτό που μπορεί να φανταστεί κανείς σήμερα».

Ο στόχος της ανάκαμψης

Παρόμοιες δηλώσεις έκανε την επόμενη μέρα και ο υπουργός Εσωτερικών Π. Σκουρλέτης σε ραδιοφωνική συνέντευξη, όπου ανάμεσα σε άλλα είπε: «Δεν πρέπει να χαθεί αυτή η ευκαιρία. Διότι συμπίπτει και με μια προσπάθεια που φαίνεται ότι έχει αποτελέσματα, η χώρα μας να σταθεί στα πόδια της, στο πεδίο της οικονομίας. Αρα, το να επιλύσει αυτό το θέμα με την γειτονική χώρα της FYROM, θεωρώ ότι ανεβάζει την αξιοπιστία της στην ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων και απέναντι στους Ευρωπαίους εταίρους και εμπεδώνει αυτό που χαρακτηρίζει την Ελλάδα, ως ένας πυλώνας σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή».

Είναι φανερό ότι η κυβέρνηση συνδέει τις διευθετήσεις που θα δώσουν ώθηση στην «ευρωατλαντική ολοκλήρωση» των Βαλκανίων με την αναβάθμιση του ρόλου της στην περιοχή, στόχος που σχετίζεται άμεσα με την ανάκαμψη της οικονομίας και την ανάδειξη της χώρας σε ενεργειακό και διακομιστικό κόμβο. Σ' αυτήν την κατεύθυνση δηλώνει αποφασισμένη να πετύχει συμφωνία με την ΠΓΔΜ.

Παράλληλα, δεν περνά απαρατήρητο ότι το όλο θέμα αξιοποιείται και για να τροφοδοτούνται διεργασίες στο αστικό πολιτικό σύστημα, με τη συζήτηση να αφορά τόσο τον κυβερνητικό συνασπισμό ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ, όσο και τη ΝΔ, ενώ κυκλοφορούν πληροφορίες ότι ετοιμάζεται νέος πολιτικός φορέας στη Βόρεια Ελλάδα, με «σημαία» το «όχι» στην αναγνώριση της ΠΓΔΜ με όνομα που θα περιέχει τον όρο «Μακεδονία».

Παρέμβαση επιχειρείται επίσης από την Εκκλησία και διάφορους κύκλους της ελληνοαμερικανικής ομογένειας, ενώ στη Θεσσαλονίκη προγραμματίζεται συλλαλητήριο στις 21/1 από οργανώσεις που εμφανίζονται ως «ομάδες πολιτών», με αίτημα τη μη αναγνώριση της ΠΓΔΜ με όνομα που θα περιέχει τον όρο «Μακεδονία».

Εθνικισμός - κοσμοπολιτισμός έχουν κοινό υπόβαθρο

Σε κάθε περίπτωση, εθνικισμός και κοσμοπολιτισμός έχουν κοινό υπόβαθρο σε ό,τι αφορά την προωθούμενη διευθέτηση για την ΠΓΔΜ. Κι αυτό δεν είναι άλλο από τα συμφέροντα της ελληνικής αστικής τάξης στα Βαλκάνια και στην ευρύτερη περιοχή.

Ετσι, απέναντι στην κυρίαρχη άποψη ότι η «ευρωατλαντική ολοκλήρωση» των Βαλκανίων, με καθοριστική συμβολή της Ελλάδας, θα αναβαθμίσει το ρόλο της στην περιοχή, μερίδα του εθνικιστικού αστικού μπλοκ θέτει «προβληματισμούς» για το κατά πόσο η κυβέρνηση παζαρεύει επαρκή ανταλλάγματα για τον επικείμενο συμβιβασμό και για το αν αυτός τελικά υπηρετεί τα στρατηγικά συμφέροντα της ελληνικής αστικής τάξης.

Με αρθρογραφία στον Τύπο (π.χ. στις εφημερίδες «Δημοκρατία» και «Εστία» του συγκροτήματος Φιλιππάκη), εκφράζονται αμφιβολίες για το κατά πόσο η Ελλάδα θα διατηρήσει και θα αναβαθμίσει το ρόλο της στα Βαλκάνια, ή θα χάσει την αξία που έχει σήμερα για την ΕΕ και το ΝΑΤΟ, αν η ΠΓΔΜ και η Αλβανία γίνουν πλήρη μέλη στη μία και στην άλλη ιμπεριαλιστική συμμαχία αντίστοιχα. Δηλαδή, και ο δικός τους καημός είναι τα κέρδη και οι απώλειες που θα μετρήσει η αστική τάξη στη μία και στην άλλη εκδοχή των εξελίξεων.


Βαρύ βιογραφικό συνεργασίας με το ΝΑΤΟ

Παρά το γεγονός ότι δεν είναι ακόμα πλήρες μέλος, η ΠΓΔΜ έχει πλούσιο «βιογραφικό» σε ό,τι αφορά τις σχέσεις της με το ΝΑΤΟ και τη συμμετοχή της σε ιμπεριαλιστικές αποστολές και προγράμματα συνεργασίας με τη λυκοσυμμαχία.

Οπως αναφέρει στην ιστοσελίδα του, στις σχέσεις του με την ΠΓΔΜ, το ΝΑΤΟ εστιάζει στην «ανάπτυξη της ικανότητας των δυνάμεων της χώρας να συνεργαστούν με δυνάμεις από χώρες του ΝΑΤΟ και άλλους εταίρους, ιδιαίτερα σε επιχειρήσεις διατήρησης της ειρήνης και διαχείρισης κρίσεων».

Σε αυτήν την κατεύθυνση, η ΠΓΔΜ «ανέπτυξε στρατεύματα για την υποστήριξη της ISAF στο Αφγανιστάν από το 2002 έως το τέλος του 2014». Μετά την ολοκλήρωση της λειτουργίας της ISAF, στα τέλη του 2014 συμμετείχε σε αποστολή («Resolute Support») για την εκπαίδευση, παροχή συμβουλών και συνδρομή στις δυνάμεις ασφαλείας του Αφγανιστάν.

Επίσης, όπως αναγνωρίζει το ΝΑΤΟ, η ΠΓΔΜ «ήταν βασικός εταίρος στην υποστήριξη των επιχειρήσεων σταθεροποίησης υπό την ηγεσία του ΝΑΤΟ στο Κοσσυφοπέδιο το 1999 και οι δυνάμεις του ΝΑΤΟ εγκαταστάθηκαν στη χώρα για να σταματήσουν την εξάπλωση της σύγκρουσης, καθώς και να παράσχουν υλικοτεχνική υποστήριξη στη δύναμη του Κοσσυφοπεδίου (KFOR)». Από τότε, «η χώρα εξακολουθεί να παρέχει πολύτιμη στήριξη από έθνη υποδοχής στα στρατεύματα της KFOR που διέρχονται από το έδαφός της».

Το ΝΑΤΟ παρουσιάζει περίπου σαν «από μηχανής θεό» τη βρώμικη ιμπεριαλιστική επέμβαση το 1999 στην πρώην Γιουγκοσλαβία, που αιματοκύλησε τα Βαλκάνια, ενθάρρυνε εθνικισμούς και αλυτρωτισμούς και οδήγησε στην επαναχάραξη των συνόρων, ενισχύοντας το υπόβαθρο για επόμενες εντάσεις, συρράξεις και επεμβάσεις στην περιοχή.

Ξεχωριστό κεφάλαιο αφιερώνει το ΝΑΤΟ και στην επέμβαση του 2001, «όταν ξέσπασε βία μεταξύ Αλβανών ανταρτών και δυνάμεων ασφαλείας στα δυτικά της χώρας» και η Συμμαχία «ήρθε προς βοήθεια της ΠΓΔΜ». Σύμφωνα με το ΝΑΤΟ, και εδώ ο ρόλος του υπήρξε ...σωτήριος (!), καθώς «οι εξεγερμένοι είχαν πάρει τον έλεγχο πολλών πόλεων κοντά στα σύνορα με το Κοσσυφοπέδιο, τη χώρα στο χείλος ενός εμφυλίου πολέμου. Το ΝΑΤΟ διευκόλυνε τη διαπραγμάτευση κατάπαυσης του πυρός τον Ιούνη του ιδίου έτους, το οποίο προετοίμασε το δρόμο για μια πολιτική διευθέτηση, τη συμφωνία - πλαίσιο της Οχρίδας, τον Αύγουστο του 2001».

Σήμερα, ο «μετασχηματισμός» των Ενόπλων Δυνάμεων της ΠΓΔΜ βρίσκεται υπό την αιγίδα του ΝΑΤΟ, με σχέδιο που περιλαμβάνει «λεπτομερή προγράμματα που καλύπτουν τον εφοδιασμό, το προσωπικό, τον εξοπλισμό, την κατάρτιση και ένα χρονοδιάγραμμα για την αναδιάρθρωση των βασικών στρατιωτικών μονάδων». Βασικό στόχο αποτελεί και «η βελτίωση της εκπροσώπησης των εθνοτικών μειονοτήτων στις δομές άμυνας» της χώρας.

Από το 2005 η ΠΓΔΜ συμμετέχει στη Συνθήκη Επιχειρησιακών Δυνατοτήτων, έναν μηχανισμό μέσω του οποίου οι στρατιωτικές της δυνάμεις μπορούν να αξιολογηθούν και να ενσωματωθούν καλύτερα στις αποστολές του ΝΑΤΟ, «για να αυξήσουν την επιχειρησιακή τους αποτελεσματικότητα». Σε διαβούλευση επίσης με το ΝΑΤΟ, στη χώρα δημιουργήθηκε «ένα εθνικό σύστημα διαχείρισης κρίσεων για να διασφαλιστεί ότι οι υφιστάμενες δομές ανταποκρίνονται αποτελεσματικά στο ενδεχόμενο εθνικής κρίσης».

Η ΠΓΔΜ συμμετέχει ακόμα στο ΝΑΤΟικό πρόγραμμα συνεργασίας επιστημόνων και εμπειρογνωμόνων «για την Ειρήνη και την Ασφάλεια» (SPS) που «επιτρέπει στενή συνεργασία σε θέματα κοινού ενδιαφέροντος για την ενίσχυση της ασφάλειας του ΝΑΤΟ και των χωρών εταίρων (...) το πρόγραμμα επιδιώκει να αντιμετωπίσει τις αναδυόμενες προκλήσεις στον τομέα της ασφάλειας, να στηρίξει τις επιχειρήσεις υπό την ηγεσία του ΝΑΤΟ και να προωθήσει την έγκαιρη προειδοποίηση και πρόβλεψη για την πρόληψη καταστροφών και κρίσεων».

Να σημειωθεί, τέλος, ότι μέχρι σήμερα, πρεσβεία του ΝΑΤΟ στα Σκόπια θεωρείται η πρεσβεία της Τουρκίας.




Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org