Πέμπτη 6 Μάη 2021
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
Για την προετοιμασία του υποκειμενικού παράγοντα

Η ιδεολογική, πολιτική και οργανωτική ισχυροποίηση του Κόμματος συνιστά, όπως τονίζεται στις Θέσεις για το 21ο Συνέδριο, την προϋπόθεση για τη βελτίωση της παρέμβασής μας στις πολιτικές εξελίξεις και στο κίνημα, βελτίωση της αποτελεσματικότητας στη δράση μας με στόχο την προετοιμασία του υποκειμενικού παράγοντα για την επαναστατική ανατροπή.

Σε αυτήν την κατεύθυνση μπορεί να συμβάλει καθοριστικά και η σωστή οργανωτική διάταξη που θα αντιστοιχίσει καλύτερα τις οργανωμένες δυνάμεις στα καθήκοντα που μπαίνουν από τις εξελίξεις της ταξικής πάλης και της καπιταλιστικής οικονομίας.

Οι δυνατότητες βέβαια αναδιάταξης των κομματικών δυνάμεων περιορίζονται από τα αποτελέσματα της κομματικής οικοδόμησης που πραγματοποιήσαμε τα προηγούμενα χρόνια σε κλάδους, χώρους και περιοχές που ιεραρχήσαμε. Από την έκταση και το βάθος της παρέμβασής μας, το βαθμό συσπείρωσης γύρω από τις οργανωμένες δυνάμεις εργαζομένων, αυτοαπασχολούμενων βιοπαλαιστών στις πόλεις και την ύπαιθρο, τους ρυθμούς στράτευσης νέων κομμουνιστών.

Οι δυσκολίες που βιώσαμε όλοι, οι σύντροφοι και οπαδοί του Κόμματος, το προηγούμενο διάστημα αποτέλεσαν σκληρό αντίπαλο στη δράση αλλά και πεδίο ανάδειξης όλων των αρετών και της εμπειρίας που κατέκτησε το Κόμμα στην εκατοντάχρονη πορεία του.

Ποτέ άλλοτε δεν είχε το Κόμμα επεξεργαστεί σε τέτοιο βαθμό τη μαρξιστική - λενινιστική θεωρία, τη μεγάλη ιστορική εμπειρία του, είτε σε περιόδους νομιμότητας είτε παρανομίας, στην πολιτική ή ένοπλη πάλη για την εργατική εξουσία. Σήμερα λοιπόν είναι πιο «πλούσιο» από ποτέ σε συμπεράσματα που αλληλεπιδρούν με την περαιτέρω ωρίμανσή του.

Παραμένει η πρόκληση σε όλο το Κόμμα να αντιστοιχίσει τις πολύτιμες θεωρητικές κατακτήσεις του με την οργανωτική λειτουργία και τη δράση του στο κίνημα και στην πολιτική σκηνή. Οσο καθυστερεί η αντιστοίχιση θα μεγαλώνει η απόσταση από το στρατηγικό μας στόχο.

Θα ήθελα εδώ να σταθώ στο ζήτημα της δουλειάς του Κόμματος στο κοινωνικό στρώμα των μικροϊδιοκτητών, των αυτοαπασχολούμενων της πόλης, στο ζήτημα της οικοδόμησης της κοινωνικής συμμαχίας ως προϋπόθεση στρατηγικής σημασίας.

Χρήσιμο είναι να εστιάσουμε σε ορισμένες παρατηρήσεις και εκτιμήσεις που παρουσιάζουν οι Θέσεις ή αποτελούν βασικά στοιχεία των επεξεργασιών που κάναμε πρόσφατα.

Η μεγάλη μείωση του αριθμού των απασχολουμένων, κυρίως χωρίς προσωπικό, αντανακλά τις συνέπειες στο κοινωνικό στρώμα από την υπερδεκαετή καπιταλιστική κρίση και τις διαχειριστικές επιλογές των κυβερνήσεων που επιβάρυναν ακόμη περισσότερο τους αυτοαπασχολούμενους. Η εμπειρία των Οργανώσεων της Περιοχής μας αναδεικνύει την ένταση του φαινομένου. Η εν μέρει αναδημιουργία τους στη φάση της καπιταλιστικής ανάπτυξης φρενάρει τον ρυθμό συρρίκνωσης, αλλά δεν αναιρεί τη γενική τάση περιορισμού τους. Ωστόσο αυτό το κοινωνικό στρώμα της πόλης παραμένει πολυπληθές και μάλιστα στην Ελλάδα σε μεγαλύτερο ποσοστό από τον ευρωενωσιακό μέσο όρο. Επομένως αποτελεί αντικειμενικά μια σημαντική κοινωνική διαστρωμάτωση στην προσπάθεια οικοδόμησης της κοινωνικής συμμαχίας μαζί με τους βιοπαλαιστές αγρότες.

Στις θέσεις του Συνεδρίου, σωστά σημειώνεται ότι παραμένει ζητούμενο η αντιστοίχιση της δράσης μας με το στρατηγικής σημασίας καθήκον της ανασύνταξης του εργατικού κινήματος. Το βασικό περιεχόμενο της ανασύνταξης, αποφασίσαμε ότι αφορά την «προετοιμασία και ανάπτυξη της ικανότητας να δρα και να αντιπαρατίθεται με αποφασιστικότητα και αποτελεσματικότητα, σε συμμαχία με τα λαϊκά τμήματα των αυτοαπασχολούμενων της πόλης και της υπαίθρου, ενάντια στην ενιαία επεξεργασμένη στρατηγική του κεφαλαίου». Από αυτήν τη σκοπιά δεν μπορούμε να παραιτηθούμε της προσπάθειας να φτάσει η παρέμβασή μας σε αυτά τα στρώματα στο επίπεδο που θα επιτρέπει τη δημιουργία ενός μετώπου πάλης με τα δυναμικά χαρακτηριστικά της λαϊκής συμμαχίας. Με ευθύνη, λοιπόν, και καθοδήγηση του Κόμματος, το ταξικά προσανατολισμένο εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα πρέπει να μονιμοποιεί και να διευρύνει κοινούς αγωνιστικούς βηματισμούς με τα κοινωνικά στρώματα των μικροϊδιοκτητών. Παρά τις αστοχίες και τη σχετική αστάθεια, τέτοια βήματα έγιναν και στην Οργάνωσή μας με ζητήματα όπως η κυριακάτικη αργία, το Ασφαλιστικό και τα χρέη. Ωστόσο δεν αποτέλεσε σταθερό καθοδηγητικό προσανατολισμό στο σχεδιασμό της δράσης μας, ουσιαστικό μέλημα των κομματικών δυνάμεων που δρουν με όρους θετικού συσχετισμού σε εργατικά σωματεία και συνδικάτα.

Εδώ χρειάζεται οι δυνάμεις μας να εκπαιδευτούν καλύτερα στο σχεδιασμό της δράσης μας σε φορείς του εργατικού κινήματος με στόχο να κερδίζουν τις πιο ζωντανές δυνάμεις από τα αντίστοιχα σωματεία και ενώσεις των αυτοαπασχολούμενων. Να λαμβάνουν υπόψη τους τη μεγάλη διαφοροποίηση από κλάδο σε κλάδο και εντός του ίδιου κλάδου που απαιτούν διαχωρισμό και διαφορετική αντιμετώπιση. Να ξεπεράσουν μια ορατή κόπωση από την αργή εξέλιξη, τα περιορισμένα αποτελέσματα, τα πισωγυρίσματα. Αναδεικνύεται ότι δεν έχουμε εκπαιδευτεί αρκετά στην καθοδήγηση αυτής της δουλειάς και την ανάλογη στοχοπροσήλωση.

Χρειάζεται, επίσης, καθοδηγητική αντιμετώπιση η αντίληψη ότι η κοινωνική συμμαχία προϋποθέτει από τη μεριά των μεσαίων στρωμάτων την αποδοχή του πλαισίου πάλης όπως διαμορφώνεται από το ταξικό εργατικό κίνημα, ως ένδειξη αποδοχής της κοινωνικά πρωτοπόρας θέσης της εργατικής τάξης. Αυτή η αντίληψη μας απομακρύνει από το στόχο μας, αντανακλά αδυναμία στην κατανόηση του τρόπου διαμόρφωσης της κοινωνικής συνείδησης. Η εργατική τάξη ως αντικειμενικά πρωτοπόρα δύναμη στην κοινωνική εξέλιξη οφείλει να κατακτά στη συνείδηση των λαϊκών στρωμάτων τη θέση αυτή. Με την καθοδηγητική ευθύνη του Κόμματος να αποσπά τα πιο πρωτοπόρα τμήματά τους από την ιδεολογική κυριαρχία των ανώτερων μεσαίων στρωμάτων και της αστικής τάξης. Να κερδίζει έδαφος η εργατική τάξη και η επαναστατική της πρωτοπορία στην ιδεολογική διαπάλη. Η ικανότητα αυτή, στο επίπεδο που κατακτιέται, είναι στοιχείο που συμβάλλει στο βαθμό ανασύνταξης του εργατικού κινήματος, στην ετοιμότητα για το επαναστατικό άλμα.

Κρίσιμο είναι πώς ιεραρχούν τα κομματικά Οργανα από την ΕΠ ως τις ΤΕ τη δουλειά τους σε αυτές τις κοινωνικές δυνάμεις. Η επιδίωξη διαμόρφωσης αγωνιστικής μαζικής γραμμής συσπείρωσης με αντιμονοπωλιακά - αντικαπιταλιστικά χαρακτηριστικά σε ένα χώρο με φτωχή αγωνιστική εμπειρία και υλικές προϋποθέσεις που ευνοούν αντιδραστικές αντιλήψεις, απαιτεί τη διαμόρφωση ενός πιο μακροπρόθεσμου σχεδιασμού με εξειδίκευση και ιεράρχηση βημάτων, σταθερό έλεγχο και ανάλογη προσαρμογή στην παρέμβαση του αντιπάλου. Η δουλειά μας να υπολογίζει τον αρνητικό συσχετισμό αλλά να μην υποτάσσεται σε αυτό. Η εμπειρία δείχνει ότι με συνεπή σχεδιασμό, υπομονή και επιμονή έχουμε διευρυμένη απήχηση και θετικά αποτελέσματα.

Τέλος, είναι κρίσιμο ζήτημα η συγκρότηση και λειτουργία των Κομματικών Ομάδων και Ομάδων Οικοδόμησης, ώστε να γίνεται καλύτερη μελέτη του χώρου, στενή παρακολούθηση της διαπάλης, επεξεργασία κι εξειδίκευση πλαισίων πάλης και γενίκευση της εμπειρίας από τη δράση μας.

Οι Κομματικές Ομάδες προορίζονται να διαδραματίσουν επιτελικό ρόλο στην οργάνωση της παρέμβασης και χρειάζεται να διατάξουμε επαρκείς και ικανές δυνάμεις σε αυτήν τη χρέωση.


Θόδωρος Κοντογεωργίου
Μέλος του Γραφείου της ΕΠ Ανατολικής Μακεδονίας - Θράκης του ΚΚΕ

Για το 2ο κείμενο των Θέσεων για το 21ο Συνέδριο

Οι εξελίξεις που μας έδωσαν πείρα και συμπεράσματα να γίνουν όπλο ενίσχυσης της ιδεολογικής θωράκισης.

Συμφωνώ και με το 2ο κείμενο των Θέσεων, που βρίσκεται σε ενότητα διαλεκτική με τα υπόλοιπα, καθώς ο στόχος για τον πιο διακριτό ρόλο του επαναστατικού - εργατικού κινήματος που συζητήσαμε στο 1ο κείμενο τίθεται πάνω στη σημερινή πραγματικότητα, οικονομική, πολιτική, κοινωνική, διεθνών και εσωτερικών εξελίξεων.

Θα ήθελα να αναφερθώ με βάση το κείμενο σε πλευρές που αναφέρονται στις Θέσεις και δόθηκε κατεύθυνση να ανοίξουμε συζητήσεις και να αντιληφθούμε καλύτερα κι εμείς οι ίδιοι, να γίνουν καλύτερα κτήμα μας οι συνθήκες όξυνσης των ανταγωνισμών και πώς αυτό εκφράζεται και στην πολιτική.

Μπορώ να ξεχωρίσω τη Συμφωνία των Πρεσπών, με συζήτηση και μέσα στα Οργανα, τις προειδοποιήσεις Κίνας, Ρωσίας, Ιράν για χτύπημα σε αμερικανικές βάσεις, το τουρκολιβυκό σύμφωνο, την εκδήλωση προκλητικότητας της τουρκικής αστικής τάξης, το ζήτημα σύγκρουσης - συνεκμετάλλευσης. Αλλα επίσης είναι η επέκταση και η αναβάθμιση των βάσεων του ΝΑΤΟ, η αποστολή πυραύλων «Patriot». Σε αυτά τα ζητήματα πρέπει να επιμείνουμε και το επόμενο διάστημα και στις νέες δυνάμεις της ΚΝΕ, ώστε να κατακτούν σε ολοένα και μεγαλύτερο βαθμό τη θέση του Κόμματος. Να τα επαναφέρουμε σταθερά και από την πείρα που έχουμε, καθώς σαν εξελίξεις βοήθησαν να ανατρέχουμε στον «Ριζοσπάστη», να εκφράζουμε προβληματισμό στα Οργανα, να αντιλαμβανόμαστε τους ανταγωνισμούς στο σύνολό τους. Από αυτές τις πλευρές ήταν και είναι εύκολο να προσπαθούμε να γινόμαστε ικανότεροι στο να συνδέουμε την οικονομία και τέτοιες εξελίξεις με την πολιτική και να τα δένουμε με την κοσμοθεωρία μας, στερεώνοντας αυτό που λέμε ιδεολογική ενότητα στις γραμμές μας.

Βγαίνουν ακόμα συμπεράσματα που επιβεβαιώνουν το Κόμμα σε σχέση με τη στρατηγική σύμπλευση των αστικών κομμάτων και τα μείγματα διαχείρισης - που τώρα μας απασχολούν περισσότερο - τη συνέχεια του κράτους, τη συμφωνία στα «βασικά», όπως στην ένταξη ακόμα μιας χώρας στο ΝΑΤΟ, στον ρόλο αυτού. Επιβεβαιώνουν το Κόμμα στο ότι είναι άμεσος ο κίνδυνος μέσα σε αυτήν τη συμμαχία (όταν η Σούδα πρόσφατα χαρακτηρίστηκε το «διαμάντι» στο στέμμα του ΝΑΤΟ) και όχι η ασφάλεια! Επιβεβαιώνουν το Κόμμα στο πού και σε ποιον δίνεται ασφάλεια τελικά και πώς κυβερνήσεις - κόμματα - ΕΕ - ΝΑΤΟ διαμορφώνουν και είναι οι υπαίτιοι στο Προσφυγικό.

Προκύπτει λοιπόν και η ανάγκη να ανοίγουν ζητήματα πολέμου γιατί:

1. Εν μέρει μας βγάζουν μπροστά, όχι γιατί μπορεί να συζητιέται το «έρχεται πόλεμος» αλλά γιατί οι συνειδήσεις διαμορφώνονται από τώρα από μας! Οχι όταν βρεθεί μπροστά μας το ζήτημα. Η προετοιμασία του υποκειμενικού παράγοντα λοιπόν σε όλες τις συνθήκες και για όλες τις συνθήκες είναι βασικό καθήκον σε αυτήν την πλευρά.

2. Απασχολούν! Γεννιέται συζήτηση στο λαό, στη νεολαία, σε νέα παιδιά που σκέφτονται πώς και πότε θα πάνε φαντάροι, και σε μαθητές, που εμείς, σαν απόφοιτοι ή φοιτητές ακόμα, κάνουμε ιδιαίτερα. Μαθητές που προβληματίζονται από τη σημερινή πραγματικότητα σχολιάζουν την επικαιρότητα.

Αυτοί οι μαθητές καλούνται να επεξεργαστούν κείμενα στο μάθημα της Εκθεσης όπως:

Τηλεργασία: Κοινά συμφέροντα εργοδότη - εργαζόμενου.

Τηλεκπαίδευση και χρήση νέων τεχνολογιών στην Εκπαίδευση.

Τα οποία είχαν συνταχθεί και υπήρχαν στις κατευθύνσεις του υπουργείου πολύ πριν το ξέσπασμα της πανδημίας.

Αλλα κείμενα, όπως «Η Ελλάδα ξαναγίνεται κόσμος», για τον χαρακτήρα της οικουμενικότητας που προσδίδει στην Ελλάδα το brain drain, και «Ανισότητες στην Εκπαίδευση στην πανδημία». Κείμενα καθηγητών της Φιλοσοφικής του ΕΚΠΑ. Την ίδια στιγμή που ένα παιδί καλείται να αντεπεξέλθει σε μια εξέταση πολλαπλής επιλογής με το χρονόμετρο να «τρέχει» στην πλατφόρμα, η κυρίαρχη ιδεολογία αναπαράγεται από αμέτρητα κανάλια και εμείς σαν μέλη του Κόμματος καλούμαστε να στηρίξουμε στην πράξη και με τη στάση μας αυτά τα παιδιά με τον ρόλο του «εκπαιδευτικού», όσο αυτό είναι εφικτό μέσα στις συνθήκες του ιδιαιτέρου.

Τέλος, οι εξελίξεις στο πολιτικό σκηνικό να αναδείξουν τη δουλειά προετοιμασίας των συνειδήσεων - άνθρωπο τον άνθρωπο - που διαμορφώνουμε και είναι καθήκον καθημερινής δουλειάς. Δεν είναι τυχαίο ότι με προσπάθεια και τη στάση της ΝΔ ξαναστήνεται ο ΣΥΡΙΖΑ ως βασικός αντίπαλος, ενισχύοντας ψευτοδιλήμματα, ψευτοδίπολα, αναδεικνύοντας ζητήματα που δεν αποτελούν πολιτική αντιπαράθεση! Το «αναστήσατε τη Νεολαία του ΣΥΡΙΖΑ» του συντρόφου Παφίλη στη Βουλή δεν είναι μόνο γιατί «δεν είναι πουθενά», αλλά κυρίως γιατί θέλουν και βολεύει να την αναστήσουν. Βολεύει να στραφεί εκεί ο λαός και εκλογικά και στη συνείδησή του, και ο κόσμος που βγήκε τελευταία στον δρόμο σε αυτές τις συνθήκες πανδημίας και απαγορεύσεων. Παίζει ρόλο πως δεν βγαίνει από το κάδρο μας ο ΣΥΡΙΖΑ και η στάση του τώρα που είναι αντιπολίτευση, αλλά καλύτερα να βλέπουμε πώς σε αυτήν τη φάση καλλιεργείται να εμφανιστεί ως αυτός που οδήγησε τη χώρα στην ανάκαμψη και θα χρειαστεί να το ξανακάνει. Εκεί ακουμπάει και η αντίληψη «ο Τσίπρας δεν θα τα έκανε αυτά», καθώς και αυτό που επισημαίνεται στη Θέση 34, δηλαδή να εμπεδωθούν ως αντικειμενικές οι πολιτικές επιλογές. Για παράδειγμα, τα κλειστά σχολεία και πανεπιστήμια («είναι επικίνδυνο να ανοίξουν, θα μπούμε στα ΜΜΜ για να φτάσουμε σχολή, τουλάχιστον έτσι είμαστε ασφαλείς»), η αστυνομία στα πανεπιστήμια (να τη δεχτούμε αλλά στην ευθύνη των πρυτάνεων) και η έκτακτη κατάσταση στη φάση της πανδημίας (το γνωστό «θα λογαριαστούμε μετά», να βάλουμε υπουργό κοινής αποδοχής, επίταξη με αποζημίωση αλλά και τα περί moratorium και «δεν ζητάω εκλογές γιατί είμαι σοβαρός άνθρωπος»).


Μαρία Ζαπάντη
ΚΟΒ Φιλοσοφικής Αττικής του ΚΚΕ

Η ευθύνη του καθενός μας

Κάποιες σκέψεις με αφορμή το 1ο κείμενο των Θέσεων με το οποίο συμφωνώ.

Στις σημερινές συνθήκες για τη διασφάλιση και ενίσχυση των επαναστατικών χαρακτηριστικών του Κόμματος, όχι μόνο δεν χωρά επανάπαυση, αλλά απαιτείται συνεχής συλλογική και ατομική προσπάθεια. Δεν αρκεί άλλη μία επεξεργασία με την υπογραφή της ΚΕ, αλλά απαιτείται η «τελευταία» ΚΟΒ και ο «τελευταίος» σύντροφος, να μάθουμε να δρούμε επαναστατικά.

«Το Κόμμα έχει θέσεις για όλα... μπες στο πόρταλ να τα δεις» ή «σιγά μη διαβάσω και γι' αυτό... θα μου το πει η καθοδήγηση», είναι στιγμές από την κομματική ζωή πολλών μας όπου επικαλούμαστε την «αυθεντία» του Κόμματος, την ώρα που καθυστερούμε, δεν προσπαθούμε, διστάζουμε να γίνουμε οι ίδιοι «αυθεντίες».

Το να είμαστε μέλη του Κόμματος στην ουσία, επαναστάτες, είναι μια συνεχής, καθημερινή διαδικασία προς κατάκτηση. Κι αυτό σημαίνει σύγκρουση με προσωπικές δυσκολίες, σωστή οργάνωση του χρόνου, επιμονή στην υλοποίηση των καθηκόντων όχι ως διεκπεραίωση χρεώσεων αλλά αφιερώνοντας σκέψη, παίρνοντας πρωτοβουλίες, σημαίνει αυτοθυσία, σε συνθήκες που γίνονται συνεχώς πιο δύσκολες.

Ομως ο κομμουνιστής δεν δρα μόνος του. Εχει την ΚΟΒ του και έχει ευθύνη να συμβάλει ώστε να λειτουργεί ως πραγματικό επαναστατικό επιτελείο μάχης. Να σχεδιάζει, να βάζει στόχους, να εντάσσει όλους τους συντρόφους στη δράση, να τους βοηθά να ξεπεράσουν δυσκολίες, για «να 'ναι ο καθένας μας πάνω από τον εαυτό του».

Οντως προσπαθούμε να το κάνουμε αυτό. Ομως συχνά το σχέδιο προχωράει βασανιστικά αργά, μας προκαλεί κούραση, εκνευρισμό, γίνεται ρουτίνα. Παλεύουμε συλλογικά και ατομικά να είμαστε επαναστάτες σε αντεπαναστατικές συνθήκες, σε συνθήκες που το κορμί κινδυνεύει πολύ λιγότερο από το μυαλό. Κι αν για το κορμί θα πάρουμε τα κατάλληλα μέτρα, για το μυαλό πρέπει να πάρουμε βιβλίο (και «Ριζοσπάστη», ΚΟΜΕΠ, τις επεξεργασίες του Κόμματος).

Σε συνθήκες υποχώρησης του εργατικού και κομμουνιστικού κινήματος, έντασης του αντικομμουνισμού και της καταστολής, η ζωντάνια της επαναστατικής θεωρίας, οι σύγχρονες επεξεργασίες του Κόμματος, είναι αυτά που μπορούν να ατσαλώσουν, να εμπνεύσουν τη δράση, να σπάσουν τη μονοτονία. Αυτό όχι μόνο δεν έρχεται σε αντίθεση με την ανάγκη να μπαίνουμε μπροστά για κάθε πρόβλημα, αλλά ίσα ίσα η μελέτη των παραγόντων που επιδρούν στις συνειδήσεις, η ερμηνεία των εξελίξεων, η μελέτη της ιστορικής πείρας - τα οποία πρέπει να πηγαίνουν χέρι χέρι με τη δράση, την εξαγωγή συμπερασμάτων, τη γενίκευση πείρας - είναι που μας εξασφαλίζουν το να συνεχίσουμε να μπαίνουμε μπροστά και να γινόμαστε πιο αποτελεσματικοί.

Σχεδιάζοντας την παρέμβασή μας σε ένα χώρο χρειάζεται προσοχή να μην κουκουλώνουμε δικές μας ελλείψεις ή προχειρότητες κάτω από τις γενικές διαθέσεις. Η υποχώρηση του κινήματος είναι πραγματικότητα, είναι μια διαπίστωση, αλλά είναι γενική διαπίστωση. Το πώς αυτή εκφράζεται και με ποιους τρόπους συντηρείται στο χώρο που θέλουμε να παρέμβουμε, είναι ζήτημα που πρέπει να το απαντήσουμε ειδικά κάθε φορά.

Για παράδειγμα, στην προσπάθεια να ανοίξουμε μια δουλειά σε ένα σούπερ μάρκετ, το να πάμε εξόρμηση με μια γενική ανακοίνωση για το εμπόριο είναι ένα πρώτο βήμα. Ομως από εκεί και πέρα το σχέδιο δεν μπορεί να μένει στα γενικά. Χρειάζεται καλή εικόνα της πορείας της καπιταλιστικής οικονομίας και των προτεραιοτήτων της κάθε φορά εφαρμοζόμενης πολιτικής, γνώση των αλλαγών στις εργασιακές σχέσεις και των νέων μεθόδων εργασίας (π.χ. ηλεκτρονικό εμπόριο και διανομές), παρακολούθηση των εξελίξεων στον κλάδο και της δυναμικής της συγκεκριμένης αλυσίδας ώστε να προβλέψουμε εξελίξεις ανάλογα με τη θέση της. Απαιτείται άριστη εικόνα για το χώρο, για το πώς ενσωματώνει η εν λόγω εργοδοσία (μπόνους, «κοινωνικές δράσεις» κ.λπ.). Είναι κομβική ταυτόχρονα η αφομοίωση της συλλογικής πείρας του Κόμματος για τη δουλειά που οδήγησε στο να δημιουργηθούν εστίες αντίστασης ακόμα και σ' αυτές τις συνθήκες (κρίκοι, δουλειά στο έδαφος, αιτήματα, μορφές πάλης κ.λπ.). Με λίγα λόγια, δουλειά που δεν βγαίνει χωρίς μελέτη, αλλά και την ίδια στιγμή ο μοναδικός τρόπος δράσης που μπορεί να εμπλέκει όλη την ΚΟΒ και να ζωντανεύει την καθημερινότητά της και όχι να αφορά μόνο αυτούς που θα πάνε μια εξόρμηση. Εχουμε αντίστοιχη θετική και αρνητική πείρα.

Σε όλη αυτή τη διαδικασία, τα έργα των κλασικών δεν είναι χρήσιμα μόνο για να βρούμε απαντήσεις στα σύγχρονα προβλήματα, αλλά παίζουν καταλυτικό ρόλο και στη διαμόρφωση μιας διαλεκτικής μεθόδου σκέψης, αναντικατάστατης για το σχεδιασμό και την εφαρμογή ενός τέτοιου τρόπου παρέμβασης.

Ολα αυτά δεν είναι δουλειά κάποιων «πεφωτισμένων», αλλά ευθύνη του καθενός μας. Σίγουρα είναι και ατομικό καθήκον η αυτομόρφωση, όμως πρέπει και η ΚΟΒ να τροφοδοτεί αυτήν τη διαδικασία (πέρα από μαθήματα θα μπορούσε π.χ. να καθιερωθεί μια φορά το μήνα η συζήτηση ενός άρθρου ή μιας μπροσούρας το οποίο θα αναλάμβαναν διαφορετικοί σύντροφοι να παρουσιάσουν κάθε φορά, συνεργαζόμενοι 2-3 μαζί).

Σε κάθε περίπτωση τώρα συγκεντρώνουμε τις δυνάμεις μας. Και με βάση αυτό πρέπει να σχεδιάζει και η ΚΟΒ τη δράση της. Πώς συμβάλλει στην ανασύνταξη του κινήματος, στην προώθηση της κοινωνικής συμμαχίας, με κύριο στόχο να στρατολογεί, να διευρύνει τις δυνάμεις του Κόμματος και της ΚΝΕ, αφού αυτός είναι και «αποφασιστικός παράγοντας για τη μαζικοποίηση και μαχητικοποίηση του εργατικού κινήματος» (Θ. 8). Και αν είναι για εμάς αναγκαία η ιδεολογική δουλειά, τότε είναι αναντικατάστατη για να κατανοήσουν τις αιτίες, για να πειστούν ότι υπάρχει και είναι εφικτή άλλη προοπτική, εργάτες που έχουν μάθει να βλέπουν μόνο ήττες, υποχωρήσεις και χειροτέρευση της ζωής τους.

Συνεπώς πρέπει να σχεδιάζεται και να υλοποιείται πολύ αποφασιστικά αυτή η δουλειά. Για παράδειγμα, στα Ανατολικά η πρωτοβουλία των φορέων της περιοχής αυτό το διάστημα να συγκεντρωθούν υπογραφές για την αναβάθμιση της ΠΦΥ κινητοποίησε κόσμο, βρήκε μαζική απήχηση. Ομως, αν μείνουμε στις υπογραφές και σε κάποιες συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας, θα 'χουμε κάνει τη μισή δουλειά. Αυτή είναι η ώρα να συνεδριάσουν οι ΚΟΒ, οι Κομματικές Ομάδες των φορέων, να ξεχωρίσουν κόσμο που βοηθά σ' αυτήν τη δουλειά, να τον ακούσουμε, να μιλήσει για την πείρα του από τη συλλογή υπογραφών, να συζητήσουμε «πώς σκέφτεται ο κόσμος». Αλλά και να του πούμε, όχι μόνο γιατί δεν επιτάσσεται η Ιδιωτική Υγεία, αλλά για το αν είναι εφικτό ένα σύστημα Υγείας που να «προβλέπει» και τις πανδημίες, αν έχει υπάρξει ιστορικά, τι μπαίνει εμπόδιο για να υπάρξει σήμερα. Στη βράση πρέπει να γίνουν αυτά, τις στιγμές που υπάρχει η κίνηση να δώσουμε το χέρι για να κάνει και το άλμα η συνείδηση. Ετσι θα καταφέρουμε να αξιοποιούμε και «την επικαιρότητα ως σταθμό ελέγχου των στόχων μας» (Θ.27) και δεν θα πούμε ότι μας άλλαξε τον προηγούμενο σχεδιασμό.


Πάνος Καραγιάννης
ΚΟΒ Πάνω Καισαριανής του ΚΚΕ

Για τη μαζική προπαγάνδα

Δεν πρέπει να υποτιμάμε τη μαζική προπαγάνδα, ιδιαίτερα στις σημερινές συνθήκες.

Ενας πολύ σημαντικός τομέας στη δύσκολη αλλά τόσο κρίσιμη προσπάθεια ισχυροποίησης του Κόμματος είναι η προπαγάνδα. Αυτή έχει δύο πλευρές: Την εξατομικευμένη και τη μαζική προπαγάνδα. Στην εξατομικευμένη προπαγάνδα το Κόμμα έχει ρίξει σημαντικό βάρος, ιδιαίτερα από το 20ό Συνέδριο μέχρι σήμερα, σε συνδυασμό πάντα με την ιδεολογική δουλειά και τη διαφώτιση. Εχουν γίνει θετικά βήματα στην άτομο το άτομο συζήτηση και στις μικρές συσκέψεις, όπου πράγματι έχουμε τη δυνατότητα να συζητήσουμε αναλυτικά και ουσιαστικά με επιρροές και φίλους. Αν μπορούμε κάτι να επισημάνουμε για τη βελτίωση αυτής της προσπάθειας, είναι η ανάγκη πιο προσεγμένης προετοιμασίας των μελών και των ομιλητών, αξιοποιώντας ακόμα και αχτίφ προετοιμασίας σε όλα τα επίπεδα. Για παράδειγμα η στρατολογία είναι μία ιδιαίτερη αλλά πολύ σημαντική πλευρά της εξατομικευμένης προπαγάνδας, που πρέπει όμως να προετοιμαζόμαστε καλύτερα αξιοποιώντας τη μέχρι σήμερα πείρα.

Ομως θα ήθελα να σταθώ ιδιαίτερα στη μαζική προπαγάνδα, που θεωρώ ότι δεν πρέπει να υποτιμάμε σε σχέση με την εξατομικευμένη. Από την περίοδο που είχαμε επαναπαυτεί στη μαζική προπαγάνδα λόγω των σημαντικών εργαλείων που είχαμε στη διάθεσή μας (τηλεοπτικός και ραδιοφωνικός 902, Τυποεκδοτική κ.ά.) και πολύ σωστά το Κόμμα έριξε με επιμονή το βάρος στην εξατομικευμένη προπαγάνδα και διαφώτιση, έχουν περάσει χρόνια και πλέον δεν έχουμε στη διάθεσή μας παρά ελάχιστα τεχνικά εργαλεία. Ιδιαίτερα στις σημερινές συνθήκες που, με πρόσχημα και την πανδημία, η αστική τάξη προωθεί με κάθε τρόπο και ταχύτατους ρυθμούς τη μεγαλύτερη δυνατή απομόνωση και χειραγώγηση χιλιάδων εργαζομένων και λαϊκών οικογενειών, είτε στα σπίτια τους (καραντίνα, τηλεργασία, τηλεκπαίδευση κ.ά.) είτε έξω από αυτά (περιορισμός ή και απαγόρευση συναθροίσεων, επαφών, θεωρία της «φούσκας» κ.λπ.), είναι απόλυτα αναγκαίο να αξιοποιήσουμε στον μέγιστο δυνατό βαθμό και τη μαζική προπαγάνδα. Το αστικό σύστημα γνωρίζει ότι η νέα υπό εξέλιξη ταχύτατη κρίση του θα είναι ακόμα πιο βαθιά και θα φέρει αναπόφευκτα μεγάλες εργατικές - λαϊκές αντιδράσεις. Γι' αυτό παίρνει τα μέτρα του για να χειραγωγήσει τις μάζες και να παρεμποδίσει το Κόμμα και το ταξικό κίνημα να ενημερώσουν, να προσεγγίσουν, να συσπειρώσουν, να οργανώσουν και να καθοδηγήσουν στην αγωνιστική δράση και αντεπίθεση, στην επαναστατική ανατροπή. Η μαζική προπαγάνδα του αγγίζει τα όρια της πλύσης εγκεφάλου. Χιλιάδες «εγκλωβισμένοι» βομβαρδίζονται καθημερινά από τα κανάλια και το διαδίκτυο όχι μόνο με κατευθυνόμενες ειδήσεις, παραπληροφόρηση και αποσιώπηση των θέσεων και της δράσης του Κόμματος και του ταξικού κινήματος, αλλά και με τηλεσκουπίδια τύπου «Survivor» και άλλα που εξοικειώνουν στη νοοτροπία «ο θάνατός σου η ζωή μου» και «θα ξεφτιλιστώ για μια μπουκιά ψωμί».

Απέναντι σε αυτήν την κατάσταση πρέπει το Κόμμα, αλλά και το ταξικό κίνημα, να οργανώσουν έναν όσο γίνεται πιο αποτελεσματικό μηχανισμό μαζικής προπαγάνδας από πάνω μέχρι κάτω, που προφανώς θα συνεργάζεται στενά με τον μηχανισμό ιδεολογικής δουλειάς, αλλά θα έχει διακριτά και στοχευμένα καθήκοντα. Απαιτούνται συγκεκριμένα μέτρα και σχεδιασμός, αλλά και έξυπνη αξιοποίηση των λιγοστών πλέον τεχνικών μέσων, σε συνδυασμό με τις οργανωτικές δυνατότητες. Πρέπει πρώτα από όλα να εξασφαλιστεί ότι η προπαγανδιστική ύλη, είτε αφορά και προετοιμάζεται κεντρικά είτε σε επίπεδο τομεακό, θα ελέγχεται και θα εγκρίνεται γρήγορα και αποτελεσματικά και κατόπιν θα αναλαμβάνει ο οργανωτικός μηχανισμός τη διάχυσή της, αξιοποιώντας μέλη, επιρροές και φίλους. Τρόποι διάχυσης του εγκεκριμένου υλικού υπάρχουν αρκετοί, όπως: Το τύπωμα και μοίρασμα σε μορφή ανακοίνωσης, η ανάρτηση σε μορφή αφισέτας ή εφημερίδας τοίχου ανάλογα με τη μορφή και το περιεχόμενο, η αποστολή σε mail, viber κ.λπ. Σε αυτήν την προσπάθεια θα μπορούσε να αξιοποιηθεί το οπισθόφυλλο του «Ριζοσπάστη», αν όχι καθημερινά, σε πολύ τακτά διαστήματα, στο οποίο θα μπορούσε να μπαίνει η εγκεκριμένη ύλη μαζικής προπαγάνδας υπό μορφή έτοιμης αφισέτας και να είναι άμεσα αξιοποιήσιμη, είτε τυπώνοντας φωτοτυπίες, είτε αντιγράφοντας ηλεκτρονικά και στέλνοντας σε αποδέκτες, είτε ακόμα και κόβοντας το οπισθόφυλλο και αναρτώντας το σε κάποιο χώρο. Ανάλογη δουλειά πρέπει να γίνει αξιοποιώντας το πόρταλ του 902 για ανακοινώσεις και αφισέτες έτοιμες προς διάδοση, αλλά και βιντεάκια ή άλλο ανάλογο υλικό. Η δουλειά με τα πολύ ενδιαφέροντα βιντεάκια της ΚΝΕ, που πέρασαν με σατιρικό τρόπο μηνύματα αμφισβήτησης και αγωνιστικής προοπτικής, δείχνει έναν δρόμο και πρέπει να γίνεται πιο συχνά και σχεδιασμένα. Οπως επίσης φωτογραφίες σαν αυτή της Πρωτομαγιάτικης διαδήλωσης ή αυτή για το Πολυτεχνείο «είπαν» πολλά και σε πολλούς περισσότερους, μέσα και έξω από τη χώρα. Ακόμα και οι διαδικτυακές συναυλίες, παραστάσεις, προβολές και συζητήσεις έπαιξαν σημαντικό ρόλο να «ξεφύγει» ένας κόσμος από τα τηλεσκουπίδια, ιδιαίτερα στις συνθήκες εγκλεισμού λόγω πανδημίας.

Μια άλλη πλευρά της μαζικής προπαγάνδας αποτελούν τα «μηνύματα» που εκπέμπουμε κεντρικά αλλά και με ευθύνη κάθε Οργάνωσης και κάθε μέλους του Κόμματος και της ΚΝΕ. Ενα παράδειγμα είναι οι διαδηλώσεις και άλλες κινητοποιήσεις και πώς προετοιμάζουμε όχι μόνο τη μαζικότητά τους, αλλά και την εντύπωση που θα προκαλέσουν έστω και σε μία φίλη, έναν φίλο που συμμετέχει ή τις βλέπει για πρώτη φορά, ή ακόμα και στη διαπαιδαγώγηση μελών και επιρροών. Τα πανό, τα συνθήματα, οι ομιλητές, αλλά και η συμπεριφορά των οργανωμένων δυνάμεων, πρέπει να εκπέμπουν αποφασιστικότητα, οργανωτική αποτελεσματικότητα και επαγρύπνηση, αγωνιστική διάθεση και προοπτική. Οταν τα μπλοκ είναι χαλαρά και σκόρπια, υπάρχει θέμα. Οταν τα συνθήματα δεν είναι δουλεμένα και επικαιροποιημένα, υπάρχει θέμα. Οταν οι ομιλητές δεν προκαλούν το ενδιαφέρον, είναι «φλύαροι», ή ακόμα όταν δεν ακούγονται από τις ηχητικές, υπάρχει πρόβλημα. Οταν οι οργανωμένες δυνάμεις δεν ακούν τον ομιλητή και κουβεντιάζουν μεταξύ τους ή τριγυρνάνε πάνω κάτω, υπάρχει πρόβλημα. Οταν δεν δίνουν τον τόνο φωνάζοντας τα συνθήματα ή οι ντουντούκες δεν συντονίζονται, υπάρχει πρόβλημα. Αν κάποιο ή πολλά από όσα προανέφερα θυμίζουν κάτι, υπάρχει πρόβλημα. Υπάρχει πρόβλημα όταν δεν εκπέμπεται το μήνυμα ότι η κινητοποίηση αποτελεί την κορύφωση ενός σημαντικού κύκλου δράσης.

Υπάρχουν κι άλλες πλευρές που πρέπει να δούμε, όμως συμπερασματικά πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι η μαζική προπαγάνδα μπορεί να βοηθήσει αποτελεσματικά, ιδιαίτερα στις σημερινές πολύ δύσκολες συνθήκες, να τραβήξουμε την προσοχή ευρύτερων ανώριμων μαζών προς τα εμάς, έστω και προσωρινά, δίνοντάς μας όμως έτσι τη δυνατότητα, με βάση πλέον την κομματική μας ικανότητα, να τους πλησιάσουμε πιο εξατομικευμένα και σταθερά, να συσπειρώσουμε όσο περισσότερους μπορούμε στον δρόμο της αμφισβήτησης, της αντίστασης, της ανατροπής, της κομμουνιστικής προοπτικής.


Μανώλης Δανδουλάκης
ΚΟΒ Δημόσιο 1 της Τομεακής Οργάνωσης Τοπικής, Περιφερειακής& Κεντρικής Διοίκησης Αττικής του ΚΚΕ




Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org