Κυριακή 12 Μάρτη 2017
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ
ΙΣΤΟΡΙΑ
Η διαστρέβλωση της ιστορικής πορείας του ΚΚΕ στην υπηρεσία της αστικής εξουσίας

Μαχητές του ΔΣΕ, που κατά τη «ΣΥΡΙΖΑίικη» εκδοχή για την ιστορία, τρέχουν να προλάβουν ανοιχτές τις αγορές
Μαχητές του ΔΣΕ, που κατά τη «ΣΥΡΙΖΑίικη» εκδοχή για την ιστορία, τρέχουν να προλάβουν ανοιχτές τις αγορές
Την Κυριακή 5 Μάρτη, κυκλοφόρησε ένθετο της εφημερίδας «Documento», με τίτλο «Ζαχαριάδης, Βαφειάδης, Καραγιώργης. Οι κορυφαίοι της ελληνικής τραγωδίας».

Για τις πολιτικές στοχεύσεις αυτής της έκδοσης μας προϊδεάζει το editorial που υπογράφει η Βασιλική Λάζου, όπου αναφέρεται:

«Διατρέχοντας τις βιογραφίες τριών κορυφαίων στελεχών του ΚΚΕ και του ΔΣΕ - Ζαχαριάδη, Βαφειάδη, Καραγιώργη - μέσα στους "τόμους" αγώνων και θυσιών, προσκρούουμε αναπόδραστα και σε σελίδες μελανές: απομακρύνσεις και εκκαθαρίσεις στελεχών - ενίοτε βίαιες - που τραυμάτισαν και πληγώνουν την Αριστερά και τον ευρύτερο δημοκρατικό κόσμο. Δεν θα κάνουμε στο σημείωμα αυτό την αποτίμηση τις ήρξατο χειρών αδίκων ή ποιος χρησιμοποίησε τις πιο ακραίες μεθόδους. Εξάλλου, κάθε αναγνώστης θα μπορέσει να βγάλει τα συμπεράσματά του μέσα από τις σελίδες που ακολουθούν.

Το να αποστρέψουμε την κεφαλή από τα τραυματικά αυτά γεγονότα συνιστά ανώφελη υπεκφυγή. Οπως και να τα βάζουμε κάτω από το χαλί με αποκαταστάσεις στελεχών, μερικές ή ολικές, ανάλογης πολιτικής σκοπιμότητας με τις αντίστοιχες καθαιρέσεις τους. Αντίθετα η ψύχραιμη "αναψηλάφηση" μπορεί να αποδώσει συμπεράσματα από τα "παρελθόντα" και "οδηγίες χρήσης" για τα επιγενόμενα...

...Οσο μεγάλες και αν υπήρξαν οι αντιθέσεις τους και όσες σκληρές κατηγορίες κι αν εκτοξεύθηκαν, όλοι τους ήταν παιδιά της ίδιας πολιτικής μήτρας. Την ίδια υπόθεση υπηρέτησαν με πάθος και φανατισμό. Παίρνοντας άλλοτε το ρόλο του θύτη και άλλοτε το ρόλο του θύματος». (σελ. 3)

Οι μαχητές του ΔΣΕ πάλευαν για τη «δημοκρατική νομιμότητα», αλλά έπρεπε να περιμένουν 70 χρόνια για να το μάθουν από τους σύγχρονους νεκροθάφτες τους
Οι μαχητές του ΔΣΕ πάλευαν για τη «δημοκρατική νομιμότητα», αλλά έπρεπε να περιμένουν 70 χρόνια για να το μάθουν από τους σύγχρονους νεκροθάφτες τους
Διαβάζοντας το σύνολο της έκδοσης, μπορεί να καταλάβει κανείς καλύτερα το νόημα των παραπάνω. Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή:

1. Η επιμελήτρια υποστηρίζει ότι δεν αρκεί να ασχολούμαστε απλά με την αντιπαράθεση του κομμουνιστικού κινήματος με την αστική εξουσία, αλλά οφείλουμε να δούμε και τις «μελανές σελίδες» της ιστορίας του ίδιου του κομμουνιστικού κινήματος. Η επισήμανση αυτή μπορεί να γίνει εύκολα αποδεκτή από κάθε κομμουνιστή, στο βαθμό που, όπως σημείωνε ο Μαρξ:

«...οι προλεταριακές επαναστάσεις (...) κάνουν αδιάκοπη κριτική στον εαυτό τους, διακόπτουν κάθε τόσο την ίδια τους την πορεία, ξαναγυρίζουν σε αυτό που φαίνεται ότι έχει πραγματοποιηθεί για να το ξαναρχίσουν από την αρχή, περιγελάνε με ωμή ακρίβεια τις μισοτελειωμένες δουλειές, τις αδυναμίες και τις ελεεινότητες των πρώτων τους προσπαθειών, φαίνονται να ξαπλώνουν χάμω τον αντίπαλό τους μόνο και μόνο για να του δώσουν την ευκαιρία ν' αντλήσει καινούριες δυνάμεις από τη γη και να ορθωθεί και πάλι πιο γιγάντιος μπροστά τους, οπισθοχωρούν συνεχώς μπροστά στην ακαθόριστη απεραντοσύνη των σκοπών τους, ώσπου να δημιουργηθεί η κατάσταση που κάνει αδύνατο κάθε ξαναγύρισμα και όπου οι ίδιες οι περιστάσεις φωνάζουν:

"Ιδού η Ρόδος, ιδού και το πήδημα!"».1

Ευτυχώς πρόλαβαν να γράψουν στα πανό τους την επιλογή «τις αλυσίδες ή τα όπλα»...
Ευτυχώς πρόλαβαν να γράψουν στα πανό τους την επιλογή «τις αλυσίδες ή τα όπλα»...
Ομως, αυτό σημαίνει ταυτόχρονα πως οι «"οδηγίες χρήσης" για τα επιγενόμενα» που φαίνεται ότι αναζητεί η επιμελήτρια της έκδοσης, έχουν νόημα μόνο όταν επιχειρούνται από τη σκοπιά των συμφερόντων της εργατικής τάξης. Οταν αναζητούνται υπό το πρίσμα της σύγχρονης αμφισβήτησης της αστικής εξουσίας και της επιδίωξης της ανατροπής της. Και φυσικά, οι ανάγκες μιας τέτοιας αναζήτησης απαιτούν πολλά περισσότερα από επιφανειακές περιγραφές, μικροαστικά θρηνολογήματα και μοιρολατρία απέναντι στις «ακατάβλητες» δυνάμεις της αστικής εξουσίας και τα απροσμέτρητα λάθη του κομμουνιστικού κινήματος. Απαιτούν πορίσματα που να συνδράμουν στη διαμόρφωση μιας σύγχρονης επαναστατικής στρατηγικής και κατά συνέπεια είναι ταξικά και πολιτικά φορτισμένα, διαχωρισμένα από τις ωραιοποιήσεις και τη λαθολογία.

Κηρύττουν υποταγή στην αστική εξουσία

2. Μια απόπειρα κριτικής αποτίμησης της Ιστορίας του κομμουνιστικού κινήματος στην Ελλάδα αυτού του είδους και με κριτήριο την ενίσχυση της σύγχρονης πάλης για τη σοσιαλιστική εξουσία, πραγματοποίησε με συλλογικό τρόπο το ΚΚΕ πριν από 6 χρόνια. Ο Β' Τόμος του Δοκιμίου Ιστορίας του ΚΚΕ (1949 - 1968)2 συζητήθηκε από χιλιάδες κομμουνιστές και κομμουνίστριες, φίλους και συνεργαζόμενους του Κόμματος, πριν εγκριθεί από Πανελλαδική Συνδιάσκεψη του Κόμματος. Ομως τα πορίσματα αυτής της συλλογικής δουλειάς, στα οποία συμπεριλαμβάνονται η εκτίμηση των θέσεων του Μάρκου Βαφειάδη και του Κώστα Καραγιώργη, η αυτοκριτική για τις συνθήκες θανάτου του τελευταίου και η αποκατάσταση του Νίκου Ζαχαριάδη κ.λπ. «προσπερνιόνται» από την επιμελήτρια της έκδοσης ως «ανάλογης πολιτικής σκοπιμότητας με τις αντίστοιχες καθαιρέσεις τους».

Με αυτό τον τρόπο, η επίκληση μιας αντικειμενικής προσέγγισης της Ιστορίας του κομμουνιστικού κινήματος γίνεται το όχημα δικαιολόγησης της υποκειμενικής αστικής και οπορτουνιστικής κριτικής στο ΚΚΕ. Ετσι, ο Θανάσης Καρτερός, ο οποίος στο διάλειμμα των άρθρων δικαιολόγησης της αντιλαϊκής κυβερνητικής πολιτικής, «νομιμοποιείται» ως τιμητής του κομμουνιστικού κινήματος, μας «πληροφορεί»:

«Ο αντίπαλος είναι πολύ πιο ισχυρός απ' ό,τι υπέθεταν οι πατέρες του ιστορικού υλισμού, ξέρει να ελίσσεται και να προσαρμόζεται στις νέες συνθήκες, να αντιμετωπίζει τις οικονομικές και κοινωνικές κρίσεις του, να ξαναγεννιέται μέσα από τις ήττες του. Η αγορά, που αντιμετωπίστηκε από τους θεωρητικούς του σοσιαλισμού ως ιστορικά ξεπερασμένη, θα αποδειχτεί το μεγάλο όπλο του καπιταλισμού, που θα του δίνει συνεχώς την πρωτοβουλία των κινήσεων, που θα του επιτρέπει να εκτονώνει κάθε πίεση και να ενσωματώνει μεγάλα τμήματα των εργαζομένων, ακόμη και ολόκληρα έθνη».3

Σε καμία περίπτωση δεν σκοπεύουμε να αμφισβητήσουμε την πείρα και τη γνώση του Θανάση Καρτερού, όπως και των άλλων του ΣΥΡΙΖΑ, για το πώς η αστική εξουσία προσπαθεί να ξεπερνά προς όφελός της τις οικονομικές και κοινωνικές κρίσεις της. Κάτι παραπάνω ξέρει.

Του αναγνωρίζουμε ακόμα το δικαίωμα να θεωρεί ιστορικά αξεπέραστες τις αντιλήψεις του 17ου αιώνα για την αναγκαιότητα της καπιταλιστικής αγοράς που είναι στη φύση του ανθρώπου - λύκου.

Ομως, δεν μπορεί να «θολώνει» τα νερά και να εμφανίζει τις σκοταδιστικές αντιλήψεις του ως τοποθέτηση από τη σκοπιά του εργατικού - λαϊκού και κομμουνιστικού κινήματος. Κι αυτό διότι, σε αντίθεση με τη μαρξική επιταγή, επικαλείται τις αντιφάσεις και τις αδυναμίες τους, όχι για να τις υπερβεί, αλλά για να δικαιολογήσει τη μακροημέρευση της αστικής εξουσίας που υπηρετεί.

Αλλοιώνει την ιστορική πορεία του ΚΚΕ, χρησιμοποιεί τους νεκρούς του, προκειμένου να πείσει ότι τα σημερινά δεινά της εργατικής τάξης και των λαϊκών στρωμάτων ως αποτέλεσμα της καπιταλιστικής οικονομικής κρίσης και των ιμπεριαλιστικών συγκρούσεων είναι ανυπέρβλητα, ότι η καπιταλιστική αγορά είναι αιώνια και ανίκητη.

3. Η συγκεκριμένη αντιμετώπιση της ιστορικής διαδρομής του ΚΚΕ δεν αποτελεί βέβαια «προνόμιο» του κειμένου που υπογράφεται από τον Θ. Καρτερό. Κανείς από τους τρεις συγγραφείς του ενθέτου δεν ασχολείται με την άντληση χρήσιμων ιστορικών συμπερασμάτων για την εργατική τάξη και τα λαϊκά στρώματα. Τα κείμενα βρίθουν αντιφάσεων και αποσπασματικής παρουσίασης ιστορικών γεγονότων, ενώ στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων δεν παρατίθενται οι ιστορικές πηγές που θα δικαιολογούσαν τους ισχυρισμούς των συγγραφέων τους.

Η ανάδειξη όλων αυτών των πλευρών θα απαιτούσε το ξεδίπλωμα μιας πιο εκτεταμένης επιχειρηματολογίας, η οποία δεν χωρά στην έκταση του παρόντος κειμένου. Στην παρούσα φάση επισημαίνουμε απλά τα προηγούμενα, μόνο για να γίνει αντιληπτό πώς ο αντικειμενικός στόχος των συγγραφέων δεν είναι η ενίσχυση του εργατικού - λαϊκού και κομμουνιστικού κινήματος σήμερα, αλλά η διασπορά αμφιβολιών για την ιστορία, για τις θυσίες του, για το εφικτό των προτάσεών του και πάνω απ' όλα για τη δυνατότητα να αρθρώσει σήμερα μια αντικαπιταλιστική στρατηγική διεξόδου από την κρίση, με στόχο το σοσιαλισμό.

Στόχος τους πάνω απ' όλα είναι να δικαιολογήσουν ειδικότερα στα πιο ριζοσπαστικά λαϊκά στρώματα τις ευαγείς υπηρεσίες της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ στο αστικό σύστημα, του οποίου είναι αναπόσπαστο τμήμα.

«Ευρωκομμουνιστής» ο Ζαχαριάδης!

4. Η συγκεκριμένη - πολιτικά και ταξικά φορτισμένη - οπτική των συγγραφέων έχει διαχρονικά περιορισμένες δυνατότητες αναφορικά με τα συμπεράσματα που θα καταλήξει. Είτε θα επιλέξει να μεταλλάξει τις στοχεύσεις και τη δράση του κομμουνιστικού κινήματος και των ηγετών του, με τρόπο που να τις κάνει συμβατές με την αστική εξουσία και τη συμμετοχή των κομμουνιστών στην αστική διαχείριση, ώστε να τις εγκολπωθεί, είτε θα επιλέξει να αναδείξει την εγκληματική φύση της σοσιαλιστικής εξουσίας, προκειμένου να την ταυτίσει με την αστική εξουσία. Σε ορισμένες περιπτώσεις, βέβαια, οι συγγραφείς χρησιμοποιούν συνδυασμένα και τα δύο «πυρά».

Α. Είναι χαρακτηριστική η προσπάθεια του Αγγελου Τσέκερη να αλλοιώσει κάθε επαναστατική αιχμή από τη σκέψη του Νίκου Ζαχαριάδη, προκειμένου να τον παρουσιάσει ως προάγγελο του «ευρωκομμουνισμού»:

«Ο ερχομός του προκάλεσε ενθουσιασμό στις κομματικές δυνάμεις (...). Ομως ο Ζαχαριάδης κατέστησε σαφές ότι δεν θα επιδίωκε έναν επόμενο γύρο.

(...) Παράλληλα ξεκαθάρισε ότι η γραμμή του ΚΚΕ ήταν ο αναπροσανατολισμός της χώρας στη δημοκρατική ομαλότητα, μέσα από την οποία το κόμμα και οι σύμμαχοί του θα επιδίωκαν την απελευθέρωση από τη βρετανική εξάρτηση και την εφαρμογή ενός προοδευτικού προγράμματος μέχρι τη Λαϊκή Δημοκρατία.

Αυτή η γραμμή του δημοκρατικού δρόμου επιβεβαιώθηκε από το 7ο Συνέδριο του ΚΚΕ, μαζί με μια άλλη ιστορική θέση: τη θεωρία των δύο πόλων. (...) Αυτά ακριβώς τα στοιχεία, ο αδιατάρακτος δημοκρατικός δρόμος μέχρι τον σοσιαλισμό και η γεωπολιτική ουδετερότητα, ήταν που εισήγαγαν στη γραμμή του κόμματός τους ο Τορέζ και ο Τολιάτι.

Δεκαετίες αργότερα, τα ζητήματα αυτά θα έρχονταν στο προσκήνιο ως κεντρικοί στρατηγικοί στόχοι του ευρωκομμουνιστικού ρεύματος. Ομως σε αντίθεση με το Ιταλικό και το Γαλλικό ΚΚ, ο δρόμος της ανανέωσης που άνοιξαν για το ελληνικό κομμουνιστικό κίνημα το 7ο Συνέδριο του '45 και ο Ζαχαριάδης, επρόκειτο να ανακοπεί βίαια από τον Εμφύλιο...».4

Ο Αγγ. Τσέκερης, αξιοποιώντας λοιπόν τις στρατηγικές αδυναμίες του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος και τις συνακόλουθες αντιφάσεις στη στρατηγική του, επιχειρεί να εμφανίσει τον Ζαχαριάδη ως οπαδό της αστικής δημοκρατικής ομαλότητας. Ετσι, απογυμνώνει τον Ζαχαριάδη από τη μεγαλύτερη προσφορά του στο ΚΚΕ, δηλαδή από τον πρωταγωνιστικό του ρόλο στη συγκρότηση και δράση του ΔΣΕ.

Το γεγονός ότι ο Νίκος Ζαχαριάδης δεν ήρθε σε πλήρη ιδεολογική - πολιτική ρήξη με την ουτοπική στρατηγική της δημοκρατικής ομαλοποίησης, δεν μπορεί να αποτελέσει δικαιολογία για τις αιτιάσεις του συγγραφέα. Πόσο μάλλον, αφού στο 7ο Συνέδριο του ΚΚΕ, που ο συγγραφέας επικαλείται, ο Ζαχαριάδης τοποθετήθηκε ως εξής:

«Το πρώτο ζήτημα είναι η δυνατότητα που έχουμε στην Ελλάδα για ειρηνικό πέρασμα, ειρηνική εξέλιξη στη λαϊκή δημοκρατία αρχικά και μετά στο σοσιαλισμό. Μίλησαν και άλλοι σύντροφοι και έβαλαν το ζήτημα λίγο μονόπλευρα (...). Εδώ θα πρέπει αμέσως να ξεκαθαρίσεις τούτο 'δω: ότι πρόκειται για δυνατότητα ειρηνικού περάσματος και όχι για βεβαιότητα. Ενας ισχυρισμός που θα επέμενε στο δεύτερο αυτό, θα ήταν βασικά λαθεμένος και θα μπορούσε να οδηγήσει σε λάθη σοβαρά, σε λάθη με συνέπειες αποφασιστικές για το ΚΚΕ και ολόκληρο το κίνημα (...). Σήμερα μάλιστα εμείς δε θα πρέπει τόσο να τονίζουμε ούτε τη δυνατότητα της ειρηνικής εξέλιξης, γιατί όπως βλέπουμε η αντίδραση και με την ξενική υποστήριξη προσπαθεί με όλα τα μέσα να παρεμβάλλει εμπόδια (...). Εμείς θα πρέπει, τονίζοντας τη δυνατότητα μιας τέτοιας εξέλιξης, ν' αποδείχνουμε ποιος την εμποδίζει, να εξηγάμε γιατί δε θα πάμε, ενώ η πλειοψηφία του λαού το θέλει, προς ένα ειρηνικό πέρασμα και να προετοιμάζουμε το λαό για να μπορέσει να επιβάλλει το πέρασμα αυτό εφ' όσον είναι θέληση της πλειοψηφίας με όλα τα μέσα που διαθέτει και με τη συντριβή, αν χρειαστεί, της αντίπραξης της μοναρχοφασιστικής, πλουτοκρατικής μειοψηφίας».5

Β. Ακόμα, όμως, πιο χαρακτηριστική είναι η προσπάθεια του συνόλου των συγγραφέων να εξισώσουν το κομμουνιστικό κίνημα με την αστική εξουσία.

Ο Γιάννης Μπαζός παραθέτει ασχολίαστο ένα τμήμα της επιστολής Βαφειάδη:

«"Πρέπει να σημειωθεί ότι από τα μέσα του 1947 είχε πάρει σχεδόν ολότελα βίαιο χαρακτήρα. Η εθελοντική κατάταξη δεν έφτανε ούτε το 10%"».6

Διόλου τυχαία, πρόκειται για το ίδιο αντιεπιστημονικό επιχείρημα που χρησιμοποιείται από τους εκπροσώπους του λεγόμενου «νέου κύματος» στην ιστορία, προκειμένου άμεσα να δυσφημήσουν τον ΔΣΕ. Μέσω του συγκεκριμένου ιδεολογήματος, οι Καλύβας - Μαραντζίδης, που επιθυμούν να ταυτίσουν το φασισμό με τον κομμουνισμό, παρουσιάζουν τον αγώνα του ΔΣΕ ως αποκομμένο από την εξέλιξη της ταξικής πάλης στην Ελλάδα, ως μια βουλησιαρχική επιλογή της ηγεσίας του ΚΚΕ, που επιβλήθηκε με τη δύναμη των όπλων στις λαϊκές μάζες.

Τύφλα να 'χει ο Καλύβας

Ο Θ. Καρτερός αρχίζει την επίθεση στο ΚΚΕ «υπερασπιζόμενος» τον Κώστα Καραγιώργη:

«Πιστεύει βαθιά στην υπόθεση της επανάστασης και του κομμουνισμού, αλλά όλο του το είναι αρνείται να συρρικνωθεί και να χωρέσει στο τριτοδιεθνιστικό καλούπι για τα κομματικά στελέχη. Είναι μέχρι θανάτου ερωτευμένος με το Κόμμα και τις ιδέες του, αλλά δεν μπορεί παρά τις αγωνιώδεις προσπάθειες για το αντίθετο, να μην παραμένει ερωτευμένος με τη ζωή, την Τέχνη, τη μουσική, την περιπέτεια των ανθρώπινων σχέσεων, τον έρωτα. Τίποτε το ανθρώπινο δεν του είναι ξένο κι αυτό θα τον φέρει άπειρες φορές σε σύγκρουση με τον εαυτό του και τον κομματικό μηχανισμό...».7

Η εξύψωση του «ανθρώπου Καραγιώργη» χρησιμοποιείται για να καταβαραθρωθεί το «απάνθρωπο ΚΚΕ» και γενικότερα το «απάνθρωπο» διεθνές κομμουνιστικό κίνημα. Ο μικροαστικός ανθρωπισμός, βαθιά εμποτισμένος με την υπεράσπιση της αστικής εξουσίας, προσπαθεί βέβηλα να παρουσιάσει το κίνημα χειραφέτησης της εργατικής τάξης και εν τέλει της ανθρωπότητας ως απάνθρωπο. Το διεθνές κομμουνιστικό κίνημα και οι εκατοντάδες διανοούμενοι που στρατεύτηκαν στο πλευρό του, επιχειρώντας να κάνουν τα γράμματα και τις τέχνες κτήμα των υπό εκμετάλλευση μαζών, πρωτοστατώντας στη γυναικεία χειραφέτηση, γίνονται λίγο έως πολύ απάνθρωποι και άξεστοι.

Φυσικά, η συνέχεια είναι ακόμα πιο εντυπωσιακή, αφού ο Καρτερός θα υποστηρίξει:

«...στην Αθήνα οι κομμουνιστές θα δολοφονούνται από τους εχθρούς τους γιατί διεκδικούν κάποιες στοιχειώδεις ελευθερίες και την ίδια στιγμή στη Μόσχα κομμουνιστές θα δολοφονούνται από το ίδιο τους το κόμμα, που δεν ανέχεται καμιά αμφισβήτηση της αυθεντίας του.

(...) Η κόκκινη τρομοκρατία θα συναντήσει τη λευκή σε μια αποθέωση αιματηρής καταστολής κάθε αμφισβήτησης, κάθε αμφιβολίας, κάθε ταλάντευσης».8

Να και η κόκκινη τρομοκρατία. Τύφλα να 'χει ο Καλύβας και οι χρυσαυγίτες.

5. Μετά από τα προηγούμενα μπορεί να γίνει ευκολότερα κατανοητή η ουσία του κλεισίματος του κειμένου της επιμελήτριας. Η Β. Λάζου μας λέει για τους τρεις πρωταγωνιστές του ΚΚΕ και του ΔΣΕ ότι ήταν παιδιά της ίδιας πολιτικής μήτρας, οπαδοί της ίδιας υπόθεσης που υπηρέτησαν με πάθος και φανατισμό, άλλοτε ως θύτες και άλλοτε ως θύματα. Και στην πράξη υπονοεί ότι όλοι τους ήταν δέσμιοι μιας ουτοπικής ιδεολογίας, η οποία παρά τις αγνές προθέσεις και παρά τα χαρίσματα των υποστηρικτών της, κατέληξε σε εγκλήματα αντίστοιχα της αστικής εξουσίας. Συνεπώς, δεν έχει νόημα να αρνηθεί κανείς επαναστατικά την αστική εξουσία σήμερα. Δεν έχει νόημα να αναζητήσει την ανασύνταξη του εργατικού - λαϊκού κινήματος σε αυτά τα μονοπάτια.

Πρόκειται στην πραγματικότητα για ένα ραφιναρισμένο αντικομμουνισμό, ο οποίος όμως είναι πιο αποτελεσματικός και πιο διεισδυτικός σε όσους νιώθουν να ασφυκτιούν στο σημερινό κόσμο της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης. Κι αυτό διότι δεν αρνείται τους «τόμους» των θυσιών και των αγώνων του κομμουνιστικού κινήματος, αλλά τους αποδομεί, θεωρώντας τους πολιτικά άχρηστους και ανθρωπιστικά επικίνδυνους.

Μπορούσε να είναι διαφορετικά σε μια εφημερίδα όπως το «Documento», που λιβανίζει τον ΣΥΡΙΖΑ, ενδεχομένως όχι μόνο επειδή συμφωνεί με την ιδεολογική - πολιτική του γραμμή;

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ:

1. Καρλ Μαρξ, Η 18η Μπρυμαίρ του Λουδοβίκου Βοναπάρτη, Εκδόσεις «Σύγχρονη Εποχή», Αθήνα, 2005, σελ. 20-21.

2. Πανελλαδική Συνδιάσκεψη του ΚΚΕ, Β' Τόμος του Δοκιμίου Ιστορίας του ΚΚΕ (1949-1968), Εκδόσεις «Σύγχρονη Εποχή», Αθήνα, 2011.

3. Θανάσης Καρτερός, «Κώστας Γυφτοδήμος. Η ζωή και ο θάνατος του Καραγιώργη», HOT DOC. HISTORY, τεύχ. 8, 5 Μάρτη 2017, σελ. 34.

4. Αγγελος Τσέκερης, «Νίκος Ζαχαριάδης. Ο μεγάλος αντιφατικός και οι δύο χαμένες μάχες του», HOT DOC. HISTORY, τεύχ. 8, 5 Μάρτη 2017, σελ. 11-12.

5. Νίκος Ζαχαριάδης, «Μερικά επίκαιρα ζητήματα που σχετίζονται και με το Πρόγραμμά μας (Λόγος στο 4ο Θέμα του 7ου Συνεδρίου που αφορούσε το Πρόγραμμα του Κόμματος)» στο 7ο Συνέδριο του ΚΚΕ, Εκδόσεις της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΕ, Αθήνα 1945, σελ. 17-18.

6. Γιάννης Μπαζός, «Μάρκος Βαφειάδης. Ο "αιρετικός" που έβλεπε τα επερχόμενα και μίλαγε έξω από τα δόντια», HOT DOC. HISTORY, τεύχ. 8, 5 Μάρτη 2017, σελ. 24.

7. Θανάσης Καρτερός, «Κώστας Γυφτοδήμος. Η ζωή και ο θάνατος του Καραγιώργη», HOT DOC. HISTORY, τεύχ. 8, 5 Μάρτη 2017, σελ. 31.

8. Θανάσης Καρτερός, «Κώστας Γυφτοδήμος. Η ζωή και ο θάνατος του Καραγιώργη», HOT DOC. HISTORY, τεύχ. 8, 5 Μάρτη 2017, σελ. 35.


Του
Κώστα ΣΚΟΛΑΡΙΚΟΥ*
*Ο Κώστας Σκολαρίκος είναι συνεργάτης του Τμήματος Ιστορίας της ΚΕ του ΚΚΕ

Συγκινητικές προσφορές που πλουτίζουν το Ιστορικό Αρχείο του ΚΚΕ

Από το ημερολόγιο της Επιτροπής του ΕΑΜ στο Ηράκλειο Κρήτης
Από το ημερολόγιο της Επιτροπής του ΕΑΜ στο Ηράκλειο Κρήτης
Σημαντικά ντοκουμέντα του επαναστατικού κινήματος της χώρας μας συνεχίζουν να προσφέρονται από διάφορες πηγές στο Αρχείο της ΚΕ του ΚΚΕ συμπληρώνοντάς το.

Στη νέα σοδειά περιλαμβάνονται: ένα ακόμα φύλλο της καθημερινής εφημερίδας του ΔΣΕ «Προς τη Νίκη» που ανακοινώνει όλο το πέρασμα του Γράμμου στα χέρια του ΔΣΕ το 1949. Περιέχει εκτενή αναφορά των μαχών σε Θεοτόκο, πρ. Ηλία Οξυάς και Μεγάλη Ράχη. Στις μέσα σελίδες βρίσκουμε ανταπόκριση από την επίσκεψη της γαλλικής αντιπροσωπείας στο βουνό, καθώς και τη μόνιμη στήλη για τις διακρίσεις μαχητών στις μάχες.

Από τα υλικά που αφορούν στον ΔΣΕ ξεχωρίζει ένα έντυπο της Διεύθυνσης Υγειονομικής Υπηρεσίας ΔΣΕ, του Γενικού Αρχηγείου, με «Οδηγίες για μαχητές και νοσοκόμους» από το αρχείο του Τριανταφυλλίδη Ιωάννη (Φλώρου). Ο Τριανταφυλλίδης Ιωάννης (Φλώρος) γεννήθηκε στην Τιφλίδα του Καυκάσου το 1915 από αγροτική οικογένεια. Ηταν παντρεμένος με την Αννα Τριανταφυλλίδη. Ηρθε σε επαφή με το ΚΚΕ το 1936. Η σχέση του με κομμουνιστές τον έκανε να συμπαθήσει το Κόμμα και τον αγώνα γενικότερα. Υπηρέτησε στον ΕΛΑΣ ως Γραμματέας στο Φρουραρχείο Κομοτηνής. Καταδιώχθηκε από την Ασφάλεια και φυλακίστηκε. Βγήκε στο βουνό με τον ΔΣΕ το 1946 εθελοντικά, όπου και στρατολογήθηκε στο ΚΚΕ. Πήρε μέρος σε πολλές μάχες, όπως Σαππών, Ξυδίων, Γρατινής, Κομοτηνής, Ξυλαγανής, Κυζαρίου, Μεταξά, Κυρκών, Ξυκαραγής, Μάκρης, Κοστάορμαν και Ραβίκας του Αντόν Τσαούς, Μελιβίων και σε όλες τις μάχες Χαϊτούς Παπάδων, Βόλακα, Εξοχής κ.λπ. Τραυματίστηκε δύο φορές. Επαινέθηκε δύο φορές από το Αρχηγείο Κομοτηνής του ΔΣΕ. Εγινε νοσοκόμος του 725 Τάγματος του ΔΣΕ, Αρχινοσοκόμος στα Εμπεδα στο Αρχηγείο Μακεδονίας - Θράκης και Αρχινοσοκόμος της 7ης Μεραρχίας. Την προσφορά στο Αρχείο του ΚΚΕ έκανε η οικογένεια Πάρη Γεωργιάδη. Από το ίδιο αρχείο ξεχωρίσαμε ένα γράμμα της Αννας Τριανταφυλλίδη από «κάπου στα βουνά» προς τον πεθερό της Θεόφιλο, που τον καθησυχάζει για τον τραυματισμό της, ενώ λίγους μήνες μετά βρίσκουμε επιστολή, πλέον του Αρχηγείου, που ενημερώνει την οικογένεια για το θάνατο «της Αννούλας».

Σπάνια ντοκουμέντα

Από την εφημερίδα «Τηλέγραφος» που αναγγέλλει την εφαρμογή του «Ιδιώνυμου»
Από την εφημερίδα «Τηλέγραφος» που αναγγέλλει την εφαρμογή του «Ιδιώνυμου»
Την περίοδο του ΕΑΜ αφορά μία συνεισφορά της Κομματικής Οργάνωσης Κρήτης, που περιέχει σε υλικά της Νομαρχιακής Επιτροπής Ηρακλείου του ΕΑΜ και του Εργατικού Κέντρου Ηρακλείου Κρήτης, 1945. Ανάμεσά τους Ημερολόγιο Συνεδριάσεων της Νομαρχιακής Επιτροπής Ηρακλείου του ΕΑΜ, στο οποίο αναγράφονται τα ονόματα των Γιώργου Αγγουράκη (Ψηλορείτης) και Γιώργου Τρουλλινού, ως πρακτικογράφων.

Στην αμέσως επόμενη περίοδο αναφέρονται τα σπάνια φωτογραφικά ντοκουμέντα που στάλθηκαν στο Αρχείο του ΚΚΕ και αφορούν τη συγκέντρωση στο γήπεδο του Παναθηναϊκού την Πρωτομαγιά του 1946.

Ατσάλωμα στον αγώνα

Για την ίδια περίοδο, ο Αλέξης Παπαϊωάννου πρόσφερε στο Αρχείο του ΚΚΕ γράμμα εξόριστου κομμουνιστή στην Ακροναυπλία με ημερομηνία 1/3/1946. Οπως αναφέρεται στο συνοδευτικό σημείωμα, «παραδόθηκε από παλαιοπώλη σε κομματικό μέλος για να φτάσει στον φυσικό αποδέκτη του, το ΚΚΕ». Το συγκεκριμένο γράμμα είναι μια σύντομη βιογραφία που προσομοιώνει λίγο - πολύ τη ζωή και τον αγώνα χιλιάδων αγωνιστών της περιόδου. Ο επιστολογράφος αναφέρει ότι από το Σεπτέμβρη του 1940, που κλήθηκε για μετεκπαίδευση στο στρατό, παρέμεινε ένστολος μέχρι και την Απελευθέρωση, οπότε για την προσφορά του στην πατρίδα φυλακίστηκε!

Χαρακτηριστικές οι φράσεις: «Πεζή φτάσαμε στην Αλβανία. Ανετράπησαν (οι Ιταλοί) και πήραμε την πρωτοβουλία της επίθεσης εμείς. Η προέλασή μας ύστερα από διαταγή σταμάτησε (...) δεν κατόρθωσαν ούτε μια σπιθαμή να μας οπισθοχωρήσουν». Υστερα ήρθε η «γνωριμία» με τους Γερμανούς: «Εδειξαν ότι η θέση μας δεν ήταν πλησίον τους, αλλά στο βουνό και εναντίον τους». Κι αμέσως μετά: «Αρχισε το μαρτύριο του λαού, αβάσταχτο (...) σε λίγο έγινε η οργάνωση του ΕΑΜ, όλος ο κόσμος μπήκε μέσα (...) έχυσε αίμα πολύ ο λαός. Μα κατόρθωσε και πολλά και μεγάλα πράγματα. Εζησε, ελευθερώθηκε από τους κατακτητές και τράβηξε για τη λαϊκή λευτεριά, την οποία οι Αγγλοι με την επέμβασή τους την στέρησαν, ή μάλλον την ανέστειλαν προσωρινά, γιατί ο λαός πιστεύει ότι είναι το ιερότερο δίκαιο η τέτοια λευτεριά του και θα αγωνιστεί ή να την κερδίσει ή να πεθάνει. Μα να πεθάνει δεν θα τον αφήσουν όλοι οι προοδευτικοί λαοί όλων των χωρών. Αρα θα την κερδίσει οπωσδήποτε».

Από το έντυπο με τις οδηγίες για τους νοσοκόμους
Από το έντυπο με τις οδηγίες για τους νοσοκόμους
Ο ίδιος, αφού κάνει αναφορά στους νεκρούς της οικογένειας, αναφέρει: «Πότισαν με το αίμα τους το δέντρο της λευτεριάς και αφήκαν παρακαταθήκη και σε μας να μη σταματήσουμε τον αγώνα μέχρι τελικής επιτυχίας, πράγμα το οποίο εγώ το υποσχέθηκα».

Σημαντική για την πυκνότητά της και η αφήγησή του για τα μετά την Απελευθέρωση: «Η αγγλική επέμβαση χτύπησε ύπουλα το Δεκέμβρη του '44 το λαό που τραβούσε για την ολοκλήρωση της λευτεριάς του και από το τότε μέχρι σήμερα είναι ανεκδιήγητα τα τι έχουν γίνει. Ολοι οι συνεργάτες των Γερμανών, όλοι οι προδότες, όλοι οι μαυραγορίτες, μα και όλη η ολιγαρχία του πλούτου συμμάχησαν εναντίον του προοδευτικού λαού, γιατί στο σημείο αυτό συνέπεσε το συμφέρον τους. Οι πρώτοι για να αποφύγουν τη δίκαιη τιμωρία τους και οι τελευταίοι για να διατηρήσουν την εκμετάλευση πάνω στο λαό. Μα ο λαός δεν είναι πιά ο παλιός που δεν καταλάβαινε τους εχθρούς του. Ο λαός συνειδητοποιήθηκε μέσα στην πάλη, αλλά και ατσαλώθηκε μέσα στη φωτιά του αγώνα και όχι μόνο ξέρει καλά τους εχθρούς του αλλά αγωνίζεται και θα αγωνίζεται μέχρι τελικής επικράτησης. Ο αγώνας για τη λευτεριά του λαού με έχει φέρει στη φυλακή, καθώς όλους τους εθνικούς αγωνιστές.

Κλεομένης».

«Διά την αντιμετώπισιν της κομμουνιστικής κινήσεως»

Ξεχωριστό είναι και το ντοκουμέντο που έφτασε στο Αρχείο του ΚΚΕ από την Κομματική Οργάνωση Πελοποννήσου. Είναι το φύλλο της εφημερίδας «Τηλέγραφος», της 25/7/1929, που αναγγέλλει την έναρξη της εφαρμογής του «Ιδιώνυμου». Το σχετικό ρεπορτάζ προαναγγέλλει μέτρα «...ΔΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΙΝ ΤΗΣ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗΣ ΚΙΝΗΣΕΩΣ...», στο πλαίσιο του νόμου του κράτους που πήρε τον αριθμό 4229 και δημοσιεύτηκε στην «Εφημερίδα της Κυβέρνησης» στις 25-7-1929. Στην ιστορία πέρασε με την ονομασία «Ιδιώνυμο», αφού αντιμετώπιζε τον κομμουνισμό ως «ειδικό αδίκημα» και προέβλεπε μια σειρά μέτρα για την καταστολή του, με προφανή τελικό στόχο τη συντριβή κάθε κομμουνιστικής δράσης και φυσικά του κύριου φορέα αυτής της δράσης, του ΚΚΕ.

Από το γιορτασμό της Πρωτομαγιάς του 1946 στο γήπεδο του Παναθηναϊκού. Διακρίνονται στην εξέδρα μέλη της ΚΕ του ΚΚΕ με επικεφαλής τον Νίκο Ζαχαριάδη
Από το γιορτασμό της Πρωτομαγιάς του 1946 στο γήπεδο του Παναθηναϊκού. Διακρίνονται στην εξέδρα μέλη της ΚΕ του ΚΚΕ με επικεφαλής τον Νίκο Ζαχαριάδη
Στα πέντε χρόνια της εφαρμογής του - από τον Ιούλη του 1929 έως τον Ιούνη του '34 - δολοφονήθηκαν 37 εργάτες κι αγρότες, συνελήφθησαν περίπου 16.500 αγωνιστές και καταδικάστηκαν γύρω στις 3.000. Εκτοπίστηκαν 200 αγωνιστές, κακοποιήθηκαν και βασανίστηκαν 1.355 άτομα. Ακόμη διαλύθηκαν πολλές μαζικές οργανώσεις, ενώ απαγορεύτηκε η κυκλοφορία του «Ριζοσπάστη» στα 2/3 της χώρας. «Αυτό το έκτακτο νομοθετικό οπλοστάσιο - γράφει ο Ν. Αλιβιζάτος - στράφηκε, κατά πρώτο λόγο, κατά της επέκτασης του εργατικού κινήματος... Πάνω από το 60% των ατόμων που καταδικάστηκαν από το 1929 έως το 1937 για εγκλήματα κατά της ασφαλείας του κράτους και με το "Ιδιώνυμο", ανήκαν στην εργατική τάξη».


Το φύλλο της καθημερινής εφημερίδας «Προς τη Νίκη» που αναγγέλλει την επανακατάληψη όλου του Γράμμου από τον ΔΣΕ το 1949
Το φύλλο της καθημερινής εφημερίδας «Προς τη Νίκη» που αναγγέλλει την επανακατάληψη όλου του Γράμμου από τον ΔΣΕ το 1949



Διαβάστε στο «Ρ»
Ο καιρός
Weather data from openweathermap.org